ЁЯФ┤ India : рддрдХрдиीрдХी рд╡िрдХाрд╕, рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдЬाрдЧрд░ूрдХрддा рдФрд░ рдоाрдирд╡рддा рдХी рд╕ेрд╡ा рдХे рдорд╣рдд्рд╡ рдХो рд╕рдордЭрдиे рдХा рдЕрд╡рд╕рд░ | ЁЯФ┤ Bihar : рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХा рдоुрдЦ्рдп рд╕рдЪेрддрдХ рдиिрдпुрдХ्рдд рдХрд░ рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ी рд╕ौंрдкी | ЁЯФ┤ Bihar: рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рдиिрд╢ांрдд рдХुрдоाрд░ рд╕्рд╡рдпं рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдХे рдк्рд░ाрдЗрд╡ेрдЯ рд╡ाрд░्рдб рдиंрдмрд░ 45 рдоें рдкрд╣ुंрдЪे | ЁЯФ┤ Bihar: рдбॉ. рд╕ंрдЬीрд╡ рдЪौрд░рд╕िрдпा рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХे рдоुрдЦ्рдп рд╕рдЪेрддрдХ рдиिрдпुрдХ्рдд | ЁЯФ┤ India : рднाрд░рддीрдп рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдФрд░ рдкрд░ंрдкрд░ाрдУं рдоें рдкрддि-рдкрдд्рдиी рдХे рдЕрдЯूрдЯ рдк्рд░ेрдо

рд╕ोрдорд╡ाрд░, 6 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2026

рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡: рдЬрдоीрдиी рд░ाрдЬрдиीрддि рд╕े рд╡िрдзाрдирд╕рднा рддрдХ рдХा рд▓ंрдмा рд╕рдлрд░

                                  рдЬрдоीрдиी рд░ाрдЬрдиीрддि рд╕े рд╡िрдзाрдирд╕рднा рддрдХ рдХा рд▓ंрдмा рд╕рдлрд░

рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдоें рдХुрдЫ рдиेрддा рдРрд╕े рд╣ोрддे рд╣ैं, рдЬिрдирдХी рдкрд╣рдЪाрди рдХिрд╕ी рдПрдХ рдкрдж рдпा рдЪुрдиाрд╡ी рдЬीрдд рддрдХ рд╕ीрдоिрдд рдирд╣ीं рд░рд╣рддी, рдмрд▓्рдХि рдЙрдирдХा рдкूрд░ा рдЬीрд╡рди рд╕ंрдШрд░्рд╖, рдЕрдиुрднрд╡ рдФрд░ рдиिрд░ंрддрд░ рд╕рдХ्рд░िрдпрддा рдХा рдЙрджाрд╣рд░рдг рдмрди рдЬाрддा рд╣ै। рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡ рдРрд╕े рд╣ी рдиेрддाрдУं рдоें рдЧिрдиे рдЬाрддे рд╣ैं, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдирдЧрд░ рдиिрдЧрдо рд╕े рд▓ेрдХрд░ рд╕ंрд╕рдж рдФрд░ рдЕрдм рд╡िрдзाрдирд╕рднा рддрдХ рдЕрдкрдиी рдордЬрдмूрдд рдЙрдкрд╕्рдеिрддि рджрд░्рдЬ рдХрд░ाрдИ рд╣ै।

рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें 2025 рдХे рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдЪुрдиाрд╡ рдоें рджाрдиाрдкुрд░ рд╕ीрдЯ рд╕े рдЙрдирдХी рдЬीрдд рдиे рдЙрдирдХे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдХрдж рдХो рдФрд░ рдЕрдзिрдХ рдордЬрдмूрдд рдХрд░ рджिрдпा рд╣ै।

рджाрдиाрдкुрд░ рдоें “рдпाрджрд╡ рдмрдиाрдо рдпाрджрд╡” рдХी рджिрд▓рдЪрд╕्рдк рд▓рдб़ाрдИ


рджाрдиाрдкुрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рд╕ीрдЯ рдХा рдЪुрдиाрд╡ 2025 рдоें рдХाрдлी рдЪрд░्рдЪिрдд рд░рд╣ा। рдпрд╣ां рдоुрдХाрдмрд▓ा “рдпाрджрд╡ рдмрдиाрдо рдпाрджрд╡” рдХा рдеा, рдЬिрд╕рдоें рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡ рдиे рдЖрд░рдЬेрдбी рдХे рдмाрд╣ुрдмрд▓ी рдиेрддा рд░ीрддрд▓ाрд▓ рдпाрджрд╡ рдХो рд╣рд░ाрдпा।

рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡: 1,19,877 рд╡ोрдЯ

рд░ीрддрд▓ाрд▓ рдпाрджрд╡: 90,744 рд╡ोрдЯ

рдЬीрдд рдХा рдЕंрддрд░: 29,133 рд╡ोрдЯ

рдпрд╣ рдЬीрдд рдЗрд╕рд▓िрдП рднी рдЦाрд╕ рдоाрдиी рдЧрдИ рдХ्рдпोंрдХि рджाрдиाрдкुрд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд░ीрддрд▓ाрд▓ рдпाрджрд╡ рдХी рдордЬрдмूрдд рдкрдХрдб़ рдоाрдиी рдЬाрддी рдеी।

рд╢ुрд░ुрдЖрддी рдЬीрд╡рди рдФрд░ рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╢ुрд░ुрдЖрдд

рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡ рдХा рдЬрди्рдо 12 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░ 1957 рдХो рд╣ुрдЖ рдеा। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд░ाрдЬрдиीрддि рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдЬрдоीрдиी рд╕्рддрд░ рд╕े рдХी।

рдкрдЯрдиा рдирдЧрд░ рдиिрдЧрдо рд╕े рдкाрд░्рд╖рдж рдмрдиे

рдмाрдж рдоें рдЙрдк-рдорд╣ाрдкौрд░ (рдбिрдк्рдЯी рдоेрдпрд░) рдмрдиे

рджीрдШा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рд╣рдоीрджрдкुрд░ рдоें рдЙрдирдХी рд╕рдХ्рд░िрдпрддा рд╕े рдЙрди्рд╣ें рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд╣рдЪाрди рдоिрд▓ी

рдпрд╣ीं рд╕े рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЬрдирд╕ंрдкрд░्рдХ рдФрд░ рд╕ंрдЧрдарди рдХी рдордЬрдмूрдд рдиींрд╡ рд░рдЦी।

рд╡िрдзाрди рдкрд░िрд╖рдж рд╕े рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд░ाрдЬрдиीрддि рддрдХ

рдЙрдирдХी рдкрд╣рд▓ी рдмрдб़ी рд╕рдлрд▓рддा 1992 рдоें рдоिрд▓ी, рдЬрдм рд╡े рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрди рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕рджрд╕्рдп рдмрдиे। рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд░ाрдЬрдиीрддि рдХी рдУрд░ рдХрджрдо рдмрдв़ाрдпा рдФрд░ рд▓ोрдХрд╕рднा рдоें рд▓ंрдмा рд╕рдлрд░ рддрдп рдХिрдпा।

рд▓ोрдХрд╕рднा рдоें рдЙрдирдХा рд╕рдлрд░

10рд╡ीं рд▓ोрдХрд╕рднा (1993-1998) – рдкрдЯрдиा (рдЙрдкрдЪुрдиाрд╡)

11рд╡ीं рд▓ोрдХрд╕рднा (1998-1999) – рдкрдЯрдиा

14рд╡ीं рд▓ोрдХрд╕рднा (2004-2009) – рдкाрдЯрд▓िрдкुрдд्рд░

16рд╡ीं рд▓ोрдХрд╕рднा (2014-2019) – рдкाрдЯрд▓िрдкुрдд्рд░

17рд╡ीं рд▓ोрдХрд╕рднा (2019-2024) – рдкाрдЯрд▓िрдкुрдд्рд░

рдХुрд▓ рдоिрд▓ाрдХрд░ рд╡े 5 рдмाрд░ рд╕ांрд╕рдж рд░рд╣े, рдЬो рдЙрдирдХे рдордЬрдмूрдд рдЬрдиाрдзाрд░ рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै।

рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдФрд░ рд▓ाрд▓ू рдпाрджрд╡ рдХे рдХрд░ीрдмी

рд╕ाрд▓ 2010 рдоें рд╡े рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдкрд╣ुंрдЪे рдФрд░ 2014 рддрдХ рд╕ांрд╕рдж рд░рд╣े। рдЙрд╕ рд╕рдордп рд╡े рд▓ाрд▓ू рдк्рд░рд╕ाрдж рдпाрджрд╡ рдХे рдХрд░ीрдмी рдоाрдиे рдЬाрддे рдеे рдФрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЬрдирддा рджрд▓ (RJD) рд╕े рдЬुрдб़े рдеे।

2014: рд░ाрдЬрдиीрддि рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдЯрд░्рдиिंрдЧ рдкॉрдЗंрдЯ

рдЙрдирдХे рдХрд░िрдпрд░ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдоोрдб़ 2014 рдоें рдЖрдпा, рдЬрдм рдЙрди्рд╣ोंрдиे RJD рдЫोрдб़рдХрд░ BJP рдЬॉрдЗрди рдХрд░ рд▓ी।

рдХाрд░рдг:                                                                                            

рдкाрдЯрд▓िрдкुрдд्рд░ рд╕ीрдЯ рд╕े рдЯिрдХрдЯ рдирд╣ीं рдоिрд▓ा

рд╡рд╣ां рд╕े рдоीрд╕ा рднाрд░рддी рдХो рдЙрдо्рдоीрджрд╡ाрд░ рдмрдиाрдпा рдЧрдпा

рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ोंрдиे рднाрдЬрдкा рдХे рдЯिрдХрдЯ рдкрд░ рдЪुрдиाрд╡ рд▓рдб़ा рдФрд░ рдоीрд╕ा рднाрд░рддी рдХो рд╣рд░ाрдХрд░ рдмрдб़ी рдЬीрдд рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी।

рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдоें рдоंрдд्рд░ी рдкрдж

2014 рд╕े 2019 рддрдХ рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдоें рдоंрдд्рд░ी рдХे рд░ूрдк рдоें рдХाрдо рдХिрдпा:

рдкेрдпрдЬрд▓ рдФрд░ рд╕्рд╡рдЪ्рдЫрддा рд░ाрдЬ्рдп рдоंрдд्рд░ी (2014-2016)

рдЧ्рд░ाрдоीрдг рд╡िрдХाрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоंрдд्рд░ी (2016-2019)

рдЗрд╕ рджौрд░ाрди рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╕्рд╡рдЪ्рдЫрддा рдЕрднिрдпाрди рдФрд░ рдЧ्рд░ाрдоीрдг рд╡िрдХाрд╕ рдпोрдЬрдиाрдУं рдХो рдЬрдоीрди рдкрд░ рд▓ाрдЧू рдХрд░рдиे рдоें рдЕрд╣рдо рднूрдоिрдХा рдиिрднाрдИ।

2025: рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдмрдиे рд╡िрдзाрдпрдХ

2025 рдХा рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдЪुрдиाрд╡ рдЙрдирдХे рд▓िрдП рдирдпा рдЕрдиुрднрд╡ рдеा, рдХ्рдпोंрдХि рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдЪुрдиाрд╡ рд▓рдб़ा।

рд╕ीрдЯ: рджाрдиाрдкुрд░

рдкाрд░्рдЯी: BJP

рдкрд░िрдгाрдо: рд╢ाрдирджाрд░ рдЬीрдд

рдЗрд╕ рдЬीрдд рдХे рдмाрдж рдЙрди्рд╣ें рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдоें рдХृрд╖ि рдоंрдд्рд░ी рдмрдиाрдпा рдЧрдпा

рдХृрд╖ि рдоंрдд्рд░ी рдХे рд░ूрдк рдоें рднूрдоिрдХा

рдХृрд╖ि рдоंрдд्рд░ी рдХे рддौрд░ рдкрд░ рд╡े рдЗрди рдоुрдж्рджों рдкрд░ рдлोрдХрд╕ рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं:

рд╕िंрдЪाрдИ рд╕ुрд╡िрдзाрдУं рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░

рдлрд╕рд▓ рдмीрдоा рдпोрдЬрдиाрдУं рдХा рдмेрд╣рддрд░ рдХ्рд░िрдпाрди्рд╡рдпрди

рдЖрдзुрдиिрдХ рдХृрд╖ि рддрдХрдиीрдХों рдХो рдмрдв़ाрд╡ा

рдмिрд╣ाрд░ рдЬैрд╕े рдХृрд╖ि рдк्рд░рдзाрди рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдпрд╣ рднूрдоिрдХा рдмेрд╣рдж рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै।

рдЪाрд░ рд╕рджрдиों рдХा рдЕрдиोрдЦा рдЕрдиुрднрд╡

рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡ рдЙрди рдЧिрдиे-рдЪुрдиे рдиेрддाрдУं рдоें рд╣ैं рдЬिрди्рд╣ोंрдиे:

рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрди рдкрд░िрд╖рдж

рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा

рд▓ोрдХрд╕рднा

рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा

рдЪाрд░ों рд╕рджрдиों рдоें рд╕рджрд╕्рдп рд░рд╣рдиे рдХा рдЕрдиुрднрд╡ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा рд╣ै।

рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖

рд░ाрдордХृрдкाрд▓ рдпाрджрд╡ рдХा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЬीрд╡рди рдЗрд╕ рдмाрдд рдХा рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै рдХि рдордЬрдмूрдд рдЬрдоीрдиी рдкрдХрдб़, рд╕рд╣ी рд╕рдордп рдкрд░ рд▓िрдП рдЧрдП рдлैрд╕рд▓े рдФрд░ рдЬрдирддा рд╕े рдЬुрдб़ाрд╡ рдХिрд╕ी рднी рдиेрддा рдХो рд▓ंрдмे рд╕рдордп рддрдХ рдк्рд░ाрд╕ंрдЧिрдХ рдмрдиाрдП рд░рдЦрддे рд╣ैं।

рджाрдиाрдкुрд░ рд╕े рдЙрдирдХी рдЬीрдд рдиे рдпрд╣ рд╕ाрдмिрдд рдХрд░ рджिрдпा рдХि рдЕрдиुрднрд╡ рдФрд░ рд░рдгрдиीрддि рдХे рд╕ाрдордиे рдкрд░ंрдкрд░ाрдЧрдд рджрдмрджрдмा рднी рдХрдордЬोрд░ рдкрдб़ рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рд╕рдордп рдоें рд╡े рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдФрд░ рдХृрд╖ि рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рднूрдоिрдХा рдиिрднाрддे рд░рд╣ेंрдЧे।

рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░

рдИрд╕ाрдИ рд╕рдоुрджाрдп рдХे рд▓िрдП рдЧрд╣рд░े рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ рдорд╣рдд्рд╡

                             

рдЖрд╢ा, рдкुрдирд░्рдЬрди्рдо рдФрд░ рдЬीрд╡рди рдХी рд╡िрдЬрдп рдХा рдк्рд░рддीрдХ 

рдЖрдЬ рдХा рджिрди рдИрд╕ाрдИ рд╕рдоुрджाрдп рдХे рд▓िрдП рдЧрд╣рд░े рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ рдорд╣рдд्рд╡ рдХा рд╣ै। рдпрд╣ рдИрд╕्рдЯрд░ рдХा рдкाрд╡рди рдкрд░्рд╡ рд╣ै—рд╡рд╣ рджिрди рдЬрдм рдпीрд╢ु рдорд╕ीрд╣ рдХे рдоृрддрдХों рдоें рд╕े рдкुрдирд░्рдЬीрд╡िрдд рд╣ोрдиे рдХी рдШोрд╖рдгा рд╣ोрддी рд╣ै। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдзाрд░्рдоिрдХ рдЙрдд्рд╕рд╡ рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЖрд╢ा, рдкुрдирд░्рдЬрди्рдо рдФрд░ рдЬीрд╡рди рдХी рд╡िрдЬрдп рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдХिंрддु рдЗрд╕ी рдЙрдЬाрд▓े рдФрд░ рдЙрд▓्рд▓ाрд╕ рдХे рдмीрдЪ рдПрдХ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдРрд╕ा рднी рд╣ै, рдЬिрд╕рдХे рд▓िрдП рдпрд╣ рджिрди рдЧрд╣рди рд╢ोрдХ рдФрд░ рд╡िрдпोрдЧ рдХा рд╕ंрджेрд╢ рд▓ेрдХрд░ рдЖрдпा рд╣ै। рдлिрд▓ोрдоिрдиा рдЯोрдк्рдкो рдХा рдкрд░िрд╡ाрд░, рдЬो рдЖрдЬ рдЕрдкрдиे рдк्рд░िрдпрдЬрди рдХो рдЕंрддिрдо рд╡िрджाрдИ рджे рдЪुрдХा рд╣ै, рдЗрд╕ рд╡िрд░ोрдзाрднाрд╕ рдХो рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рдорд╣рд╕ूрд╕ рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै—рдЬрд╣ाँ рдПрдХ рдУрд░ рдЬीрд╡рди рдХे рдкुрдирд░ुрдд्рдеाрди рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡ рд╣ै, рд╡рд╣ीं рджूрд╕рд░ी рдУрд░ рдоृрдд्рдпु рдХा рдХрд░ुрдг рдпрдеाрд░्рде।

рдлिрд▓ोрдоिрдиा рдЯोрдк्рдкो, рдЬो рдмिрд╣ाрд░ рдХे рдкрдЯрдиा рд╕рдЪिрд╡ाрд▓рдп рдоें рдЕрдкрдиी рд╕ेрд╡ाрдПं рджे рдЪुрдХी рдеीं, рдиे 04 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2026 рдХो рд╢ाрд╕्рдд्рд░ी рдирдЧрд░ рд╕्рдеिрдд рдЕрдкрдиे рдиिрд╡ाрд╕ рдкрд░ рдЕंрддिрдо рд╕ांрд╕ рд▓ी। 77 рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЖрдпु рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЗрд╕ рд╕ंрд╕ाрд░ рдХो рдЕрд▓рд╡िрджा рдХрд╣ा। рд╡े рдПрдХ рд╕рдорд░्рдкिрдд рдХрд░्рдоी, рд╕्рдиेрд╣ी рдоां, рдФрд░ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХी рдордЬрдмूрдд рдЖрдзाрд░рд╢िрд▓ा рдеीं। рдЙрдирдХे рдиिрдзрди рд╕े рдкрд░िрд╡ाрд░ рдоें рдЧрд╣рд░ा рд╢ोрдХ рд╡्рдпाрдк्рдд рд╣ै। рд╡े рд╢्рд░ी рдЕрд▓्рдмрд░्рдЯ рдЯोрдк्рдкो рдХी рдоां, рдЬेрдо्рд╕ рджाрдиिрдП рдХी рдоौрд╕ी рдФрд░ рд░рд╡ि рдоाрдЗрдХрд▓ рдХी рд╕ाрд╕ рдеीं। рдЙрдирдХे рдЬीрд╡рди рдХी рд╕ाрджрдЧी, рдХрд░्рддрд╡्рдпрдиिрд╖्рдаा рдФрд░ рдк्рд░ेрдордкूрд░्рдг рд╕्рд╡рднाрд╡ рдиे рдЙрди्рд╣ें рд╕рднी рдХे рдмीрдЪ рдЖрджрд░рдгीрдп рдмрдиा рджिрдпा рдеा।

05 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2026 рдХो рдкूрд░्рд╡ाрд╣्рди 11:00 рдмрдЬे, рдкрдЯрдиा рдХे рдХुрд░्рдЬी рд╕्рдеिрдд рдк्рд░ेрд░िрддों рдХी рд░ाрдиी рдИрд╢ рдоंрджिрд░ рдоें рдЙрдирдХा рдЕंрддिрдо рдоिрд╕्рд╕ा рдЕрд░्рдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा। рдЗрд╕ рдкрд╡िрдд्рд░ рдЕрдиुрд╖्рдаाрди рдХा рд╕ंрдЪाрд▓рди рдлाрджрд░ рд╕ेрд▓्рд╡िрди рдЬेрд╡िрдпрд░ рдиे рдХिрдпा। рдЪрд░्рдЪ рдоें рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рдкрд░िрдЬрди, рдоिрдд्рд░ рдФрд░ рд╢ुрднрдЪिंрддрдХ рдЗрд╕ рдмाрдд рдХे рд╕ाрдХ्рд╖ी рдмрдиे рдХि рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдПрдХ рдЬीрд╡рди, рдЬो рдЕрдм рдЗрд╕ рд╕ंрд╕ाрд░ рдоें рдирд╣ीं рд╣ै, рдЕрдкрдиी рд╕्рдоृрддिрдпों рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╕рджा рдЬीрд╡िрдд рд░рд╣рддा рд╣ै। рдЕंрддिрдо рд╕ंрд╕्рдХाрд░ рдХे рдкрд╢्рдЪाрдд рдЙрдирдХे рдкाрд░्рдеिрд╡ рд╢рд░ीрд░ рдХो рдХुрд░्рдЬी рдкрд▓्рд▓ी рдХे рдХрдм्рд░िрд╕्рддाрди рдоें рд╕ुрдкुрд░्рдж-рдП-рдЦाрдХ рдХрд░ рджिрдпा рдЧрдпा।

рдИрд╕्рдЯрд░ рдХा рд╕ंрджेрд╢ рд╣ै—“рдоृрдд्рдпु рдЕंрдд рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдПрдХ рдирдИ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╣ै।” рдпीрд╢ु рдорд╕ीрд╣ рдХा рдкुрдирд░ुрдд्рдеाрди рдЗрд╕ рдмाрдд рдХा рдк्рд░рдоाрдг рд╣ै рдХि рдЬीрд╡рди рдХी рдЕंрддिрдо рд╕ीрдоा рдХे рдкाрд░ рднी рдЖрд╢ा рдХा рдк्рд░рдХाрд╢ рд╡िрдж्рдпрдоाрди рд╣ै। рдпрд╣ी рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рдИрд╕ाрдИ рдзрд░्рдо рдХे рдЕрдиुрдпाрдпिрдпों рдХो рд╕ंрдмрд▓ рджेрддा рд╣ै рдХि рдЙрдирдХे рдк्рд░िрдпрдЬрди, рдЬो рдЗрд╕ рд╕ंрд╕ाрд░ рдХो рдЫोрдб़ рдЪुрдХे рд╣ैं, рд╡े рдИрд╢्рд╡рд░ рдХी рд╢рд░рдг рдоें рд╢ांрддि рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рддे рд╣ैं рдФрд░ рдПрдХ рджिрди рдкुрдиः рдЬीрд╡рди рдХे рдЙрд╕ рджिрд╡्рдп рд╕्рд╡рд░ूрдк рдоें рдоिрд▓ेंрдЧे।

рдлिрд▓ोрдоिрдиा рдЯोрдк्рдкो рдХे рдкрд░िрдЬрдиों рдХे рд▓िрдП рдпрд╣ рджिрди рднाрд╡рдиाрдУं рдХा рд╕ंрдЧрдо рд╣ै। рдПрдХ рдУрд░ рд╡े рдИрд╕्рдЯрд░ рдХी рдк्рд░ाрд░्рдердиाрдУं рдоें рд╕рд╣рднाрдЧी рд╣ैं, рддो рджूрд╕рд░ी рдУрд░ рдЕрдкрдиे рдк्рд░िрдпрдЬрди рдХी рд╕्рдоृрддि рдоें рдбूрдмे рд╣ुрдП рд╣ैं। рд╡े рдЗрд╕ рд╕्рдеिрддि рдХो “рд╡िрдзि рдХा рд╡िрдзाрди” рдоाрдирдХрд░ рдЕрдкрдиे рд╣ृрджрдп рдХो рд╕ांрдд्рд╡рдиा рджेрдиे рдХा рдк्рд░рдпाрд╕ рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं। рдЬीрд╡рди рдФрд░ рдоृрдд्рдпु рдХे рдЗрд╕ рдж्рд╡ंрдж्рд╡ рдоें, рдЖрд╕्рдеा рд╣ी рд╡рд╣ рдЖрдзाрд░ рдмрдирддी рд╣ै, рдЬो рдордиुрд╖्рдп рдХो рдЯूрдЯрдиे рдирд╣ीं рджेрддी।

рдИрд╕ाрдИ рдкрд░ंрдкрд░ा рдоें рдЕंрддिрдо рд╕ंрд╕्рдХाрд░ рдХेрд╡рд▓ рд╡िрджाрдИ рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЖрдд्рдоा рдХी рд╢ांрддि рдФрд░ рдЕрдиंрдд рдЬीрд╡рди рдХी рдХाрдордиा рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ोрддा рд╣ै। рдЬрдм рдХिрд╕ी рдк्рд░िрдпрдЬрди рдХो рдХрдм्рд░ рдоें рд╕ुрд▓ाрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рддो рдпрд╣ рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рднी рд╕ाрде рдЪрд▓рддा рд╣ै рдХि рд╡рд╣ рдПрдХ рджिрди рдкुрдиः рдЙрдаेрдЧा—рдаीрдХ рдЙрд╕ी рдк्рд░рдХाрд░ рдЬैрд╕े рдпीрд╢ु рдорд╕ीрд╣ рдкुрдирд░्рдЬीрд╡िрдд рд╣ुрдП। рдпрд╣ी рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рд╢ोрдХाрдХुрд▓ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рд▓िрдП рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд╕рд╣ाрд░ा рдмрдирддा рд╣ै।

рдЖрдЬ рдЬрдм рдЪрд░्рдЪों рдоें рдШंрдЯिрдпां рдЧूंрдЬ рд░рд╣ी рд╣ैं, “рд╣рд▓ेрд▓ूрдпाрд╣” рдХे рд╕्рд╡рд░ рд╡ाрддाрд╡рд░рдг рдоें рд╡्рдпाрдк्рдд рд╣ैं, рдФрд░ рд▓ोрдЧ рдкुрдирд░्рдЬीрд╡рди рдХे рдЗрд╕ рдорд╣ाрди рдкрд░्рд╡ рдХो рдордиा рд░рд╣े рд╣ैं, рдЙрд╕ी рд╕рдордп рдлिрд▓ोрдоिрдиा рдЯोрдк्рдкो рдХा рдкрд░िрд╡ाрд░ рдПрдХ рдЧрд╣рд░े рд╕рди्рдиाрдЯे рд╕े рдЧुрдЬрд░ рд░рд╣ा рд╣ै। рд▓ेрдХिрди рд╢ाрдпрдж рдпрд╣ी рдИрд╕्рдЯрд░ рдХा рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдЕрд░्рде рднी рд╣ै—рдЕंрдзрдХाрд░ рдФрд░ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рд╕рд╣рдЕрд╕्рддिрдд्рд╡, рд╢ोрдХ рдФрд░ рдЖрд╢ा рдХा рд╕ंрддुрд▓рди, рдФрд░ рдЬीрд╡рди рдХे рдЕрдиिрд╢्рдЪिрдд рдк्рд░рд╡ाрд╣ рдХो рд╕्рд╡ीрдХाрд░ рдХрд░рдиे рдХी рд╢рдХ्рддि।

рд╣рдо рд╕рднी рдХो рдЗрд╕ рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рди рдХेрд╡рд▓ рдИрд╕्рдЯрд░ рдХी рд╢ुрднрдХाрдордиाрдПं рджेрдиी рдЪाрд╣िрдП, рдмрд▓्рдХि рдлिрд▓ोрдоिрдиा рдЯोрдк्рдкो рдХी рдЖрдд्рдоा рдХी рд╢ांрддि рдХे рд▓िрдП рднी рдк्рд░ाрд░्рдердиा рдХрд░рдиी рдЪाрд╣िрдП। рдИрд╢्рд╡рд░ рд╕े рдпрд╣ рдк्рд░ाрд░्рдердиा рд╣ै рдХि рд╡े рдЙрдирдХी рдЖрдд्рдоा рдХो рдЕрдкрдиे рдЪрд░рдгों рдоें рд╕्рдеाрди рджें рдФрд░ рдЙрдирдХे рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХो рдЗрд╕ рдХрдаिрди рд╕рдордп рдоें рдзैрд░्рдп, рд╢рдХ्рддि рдФрд░ рд╕ांрдд्рд╡рдиा рдк्рд░рджाрди рдХрд░ें।

рдЕंрддрддः, рдпрд╣ рджिрди рд╣рдоें рдпрд╣ рд╕िрдЦाрддा рд╣ै рдХि рдЬीрд╡рди рдХ्рд╖рдгрднंрдЧुрд░ рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рдФрд░ рдк्рд░ेрдо рд╢ाрд╢्рд╡рдд рд╣ैं। рдоृрдд्рдпु рдЪाрд╣े рдХिрддрдиी рднी рдХрдаोрд░ рдХ्рдпों рди рд╣ो, рдЖрд╕्рдеा рдХी рд░ोрд╢рдиी рдЙрд╕े рдкрд░ाрдЬिрдд рдХрд░ рд╕рдХрддी рд╣ै। рдпीрд╢ु рдорд╕ीрд╣ рдХा рдкुрдирд░ुрдд्рдеाрди рдЗрд╕ी рдЕрдорд░ рд╕рдд्рдп рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै—рдХि рдЕंрдд рдХे рдмाрдж рднी рдПрдХ рдирдИ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕ंрднрд╡ рд╣ै।

рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░

рд╢рддрдХ рдХा рдЗंрддрдЬ़ाрд░ рдФрд░ рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдХी рдмрджрд▓рддी рдХрд╣ाрдиी

             рдЖрдорддौрд░ рдкрд░ 10 рд╕े 15 рдоैрдЪों рдХे рднीрддрд░ рдкрд╣рд▓ा рд╢рддрдХ рдЖ рд╣ी рдЬाрддा 

рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдХा рд╕ीрдЬрди рдПрдХ рджिрд▓рдЪрд╕्рдк рдоोрдб़ рдкрд░ рдЖрдХрд░ рдард╣рд░ рдЧрдпा рд╣ै। рд▓рдЧрднрдЧ рджрд╕ рдоुрдХाрдмрд▓े рдЦेрд▓े рдЬा рдЪुрдХे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рдЕрдм рддрдХ рдПрдХ рднी рд╢рддрдХ рдирд╣ीं рдмрдиा рд╣ै। рдпрд╣ рд╕्рдеिрддि рдЕрдкрдиे рдЖрдк рдоें рдЪौंрдХाрдиे рд╡ाрд▓ी рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि Indian Premier League рдЬैрд╕े рдЯूрд░्рдиाрдоेंрдЯ рдоें рдЖрдорддौрд░ рдкрд░ рд╢ुрд░ुрдЖрддी рдоैрдЪों рдоें рд╣ी рдХोрдИ рди рдХोрдИ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рд╢рддрдХ рдЬрдб़ рджेрддा рд╣ै। рдРрд╕े рдоें рдлैंрд╕ рдХे рдмीрдЪ рдпрд╣ рд╕рд╡ाрд▓ рд▓рдЧाрддाрд░ рдЙрда рд░рд╣ा рд╣ै рдХि рдЖрдЦिрд░ рдЗрд╕ рд╕ीрдЬрди рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╢рддрдХ рдХрдм рджेрдЦрдиे рдХो рдоिрд▓ेрдЧा।

рджрд░рдЕрд╕рд▓, рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдХी рдкрд╣рдЪाрди рд╕िрд░्рдл рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдпा рд░ोрдоांрдЪрдХ рдоुрдХाрдмрд▓ों рд╕े рд╣ी рдирд╣ीं рд░рд╣ी рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рдЯूрд░्рдиाрдоेंрдЯ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕े рд╣ी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рдХ्рд░िрдХेрдЯ рдХे рд▓िрдП рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै। рдкिрдЫрд▓े рдХुрдЫ рд╡рд░्рд╖ों рдоें рдпрд╣ рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि рдФрд░ рддेрдЬ рд╣ुрдИ рд╣ै, рдЬрд╣ां рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдкрд╣рд▓ी рд╣ी рдЧेंрдж рд╕े рд╣рдорд▓ा рдмोрд▓рдиे рдХी рд░рдгрдиीрддि рдЕрдкрдиाрддे рд╣ैं। рдпрд╣ी рдХाрд░рдг рд╣ै рдХि рдЕрдм “рдкрд╣рд▓ा рдУрд╡рд░” рднी рдоैрдЪ рдХा рдЯрд░्рдиिंрдЧ рдкॉрдЗंрдЯ рдмрдирддा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।

рдЗрд╕ рд╕ंрджрд░्рдн рдоें Yashasvi Jaiswal рдХा рдиाрдо рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рдЖрддा рд╣ै। 11 рдордИ 2023 рдХो Rajasthan Royals рдФрд░ Kolkata Knight Riders рдХे рдмीрдЪ Eden Gardens рдоें рдЦेрд▓े рдЧрдП рдоुрдХाрдмрд▓े рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдкрд╣рд▓े рд╣ी рдУрд╡рд░ рдоें 26 рд░рди рдмрдиाрдХрд░ рдЗрддिрд╣ाрд╕ рд░рдЪ рджिрдпा рдеा। рдпрд╣ рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдХे рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдоें рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рдЕрдм рддрдХ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд╕्рдХोрд░ рд╣ै। рдЦाрд╕ рдмाрдд рдпрд╣ рд░рд╣ी рдХि рдпрд╣ рд╣рдорд▓ा Nitish Rana рдЬैрд╕े рдкाрд░्рдЯ-рдЯाрдЗрдо рдЧेंрджрдмाрдЬ़ рдкрд░ рд╣ुрдЖ, рдЬिрд╕рдиे рдЗрд╕ рд░िрдХॉрд░्рдб рдХो рдФрд░ рднी рдЪрд░्рдЪा рдоें рд▓ा рджिрдпा।

рдЗрд╕ी рддрд░рд╣ 2026 рд╕ीрдЬрди рдоें Finn Allen рдиे рднी рдЕрдкрдиी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ी рд╕े рд╕рдмрдХा рдз्рдпाрди рдЦींрдЪा। Kolkata Knight Riders рдХे рд▓िрдП рдЦेрд▓рддे рд╣ुрдП рдЙрди्рд╣ोंрдиे Sunrisers Hyderabad рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдоें 24 рд░рди рдЬрдб़ рджिрдП। рдпрд╣ рдк्рд░рджрд░्рд╢рди рдЗрд╕ рдмाрдд рдХा рд╕ंрдХेрдд рд╣ै рдХि рдирдИ рдкीрдв़ी рдХे рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЕрдм рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕े рд╣ी рд╡िрдкрдХ्рд╖ рдкрд░ рджрдмाрд╡ рдмрдиाрдиे рдоें рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рд░рдЦрддे рд╣ैं।

рдЕрдЧрд░ рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдХे рд╕рдмрд╕े рдпाрджрдЧाрд░ рдкрд▓ों рдХी рдмाрдд рдХрд░ें, рддो Prithvi Shaw рдХा 2021 рдХा рдк्рд░рджрд░्рд╢рди рдЖрдЬ рднी рд▓ोрдЧों рдХो рдпाрдж рд╣ै। Delhi Capitals рдФрд░ Kolkata Knight Riders рдХे рдмीрдЪ рдЦेрд▓े рдЧрдП рдоैрдЪ рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे Shivam Mavi рдХे рдПрдХ рдУрд╡рд░ рдоें рд▓рдЧाрддाрд░ рдЫрд╣ рдЪौрдХे рд▓рдЧाрдХрд░ 24 рд░рди рдмрдиा рджिрдП рдеे। рдпрд╣ рд╕िрд░्рдл рдПрдХ рд░िрдХॉрд░्рдб рдирд╣ीं рдеा, рдмрд▓्рдХि рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ी рдХे рдирдП рддेрд╡рд░ рдХा рдк्рд░рддीрдХ рдеा।

рдЗрд╕ी рдХрдб़ी рдоें Sunil Narine рдХा рдиाрдо рднी рдЙрд▓्рд▓ेрдЦрдиीрдп рд╣ै, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे 2018 рдоें рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдоें 21 рд░рди рдмрдиाрдХрд░ рдпрд╣ рджिрдЦाрдпा рдХि рдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдЕрдм рд╕िрд░्рдл рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рддрдХ рд╕ीрдоिрдд рдирд╣ीं рд░рд╣ी рд╣ै। рдСрд▓рд░ाрдЙंрдбрд░ рднी рдУрдкрдиिंрдЧ рдоें рдЖрдХрд░ рдоैрдЪ рдХा рд░ुрдЦ рдмрджрд▓ рд╕рдХрддे рд╣ैं।

рдЕрдм рд╕рд╡ाрд▓ рдЙрдарддा рд╣ै рдХि рдЬрдм рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЗрддрдиे рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рд╣ो рдЪुрдХे рд╣ैं, рддो рдлिрд░ рд╢рддрдХ рдХ्рдпों рдирд╣ीं рдмрди рд░рд╣ा? рдЗрд╕рдХा рдЬрд╡ाрдм рдЗрд╕ рдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдоें рд╣ी рдЫिрдкा рд╣ै। рдЖрдЬ рдХे рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕े рд╣ी рдмрдб़े рд╢ॉрдЯ рдЦेрд▓рдиे рдХी рдХोрд╢िрд╢ рдХрд░рддे рд╣ैं, рдЬिрд╕рд╕े рдЬोрдЦिрдо рднी рдмрдв़ рдЬाрддा рд╣ै। рдХрдИ рдмाрд░ рдЦिрд▓ाрдб़ी рддेрдЬ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рддो рдХрд░ рд▓ेрддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд▓ंрдмी рдкाрд░ी рдирд╣ीं рдЦेрд▓ рдкाрддे। рдпрд╣ी рдХाрд░рдг рд╣ै рдХि рдЯीрдо рдХो рддेрдЬ рд░рди рддो рдоिрд▓ рд░рд╣े рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдирд╣ीं рдмрди рдкा рд░рд╣े।

рдЗрд╕рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा, рдЧेंрджрдмाрдЬ़ी рд░рдгрдиीрддिрдпों рдоें рднी рдХाрдлी рдмрджрд▓ाрд╡ рдЖрдпा рд╣ै। рдЯीрдоें рдЕрдм рдбेрдЯा рдФрд░ рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдЧेंрджрдмाрдЬ़ी рдХрд░рддी рд╣ैं। рдкाрд╡рд░рдк्рд▓े рдоें рднी рдлीрд▓्рдб рд╕ेрдЯिंрдЧ рдФрд░ рдЧेंрджрдмाрдЬ़ों рдХी рд╡िрд╡िрдзрддा рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХो рдЦुрд▓рдХрд░ рдЦेрд▓рдиे рд╕े рд░ोрдХрддी рд╣ै। рдирдИ рдЧेंрдж рд╕े рд╕्рд╡िंрдЧ, рдзीрдоी рдЧेंрджें рдФрд░ рдпॉрд░्рдХрд░ рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХे рд▓िрдП рдЪुрдиौрддी рдмрдирддा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।

рдкिрдЪ рдФрд░ рдоौрд╕рдо рдХी рднूрдоिрдХा рднी рдХрдо рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдирд╣ीं рд╣ै। рдХрдИ рдмाрд░ рд╢ुрд░ुрдЖрддी рдоैрдЪों рдоें рдкिрдЪ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХे рдЕрдиुрдХूрд▓ рдирд╣ीं рд╣ोрддी, рдЬिрд╕рд╕े рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдмрдиाрдиा рдоुрд╢्рдХिрд▓ рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै। рдРрд╕े рдоें рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЬोрдЦिрдо рд▓ेрдХрд░ рдЦेрд▓рддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд▓рдЧाрддाрд░ рдмрдб़ी рдкाрд░ी рдирд╣ीं рдЦेрд▓ рдкाрддे।

рд╣ाрд▓ांрдХि, рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдмрддाрддा рд╣ै рдХि рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдоें рд╢рддрдХ рдХा рдЗंрддрдЬ़ाрд░ рдЬ्рдпाрджा рд▓ंрдмा рдирд╣ीं рдЪрд▓рддा। рдЖрдорддौрд░ рдкрд░ 10 рд╕े 15 рдоैрдЪों рдХे рднीрддрд░ рдкрд╣рд▓ा рд╢рддрдХ рдЖ рд╣ी рдЬाрддा рд╣ै। рдРрд╕े рдоें рдпрд╣ рдЙрдо्рдоीрдж рдХी рдЬा рд╕рдХрддी рд╣ै рдХि рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рдоुрдХाрдмрд▓ों рдоें рдХोрдИ рди рдХोрдИ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЗрд╕ рд╕ूрдЦे рдХो рдЦрдд्рдо рдХрд░ рджेрдЧा।

рд╕ंрднाрд╡िрдд рдЦिрд▓ाрдб़िрдпों рдХी рдмाрдд рдХрд░ें рддो Jos Buttler, Travis Head рдФрд░ Shubman Gill рдЬैрд╕े рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЗрд╕ рд░ेрд╕ рдоें рдЖрдЧे рдирдЬрд░ рдЖрддे рд╣ैं। рдпे рд╕рднी рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рд╣ोрдиे рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рд▓ंрдмी рдкाрд░ी рдЦेрд▓рдиे рдХी рдХ्рд╖рдорддा рднी рд░рдЦрддे рд╣ैं।

 рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдПрдХ рдирдП рдпुрдЧ рдХी рдУрд░ рдЗрд╢ाрд░ा рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै। рдЕрдм рдХ्рд░िрдХेрдЯ рд╕िрд░्рдл рдзैрд░्рдп рдФрд░ рддрдХрдиीрдХ рдХा рдЦेрд▓ рдирд╣ीं рд░рд╣ा, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рд░рдгрдиीрддि, рдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдФрд░ рдЬोрдЦिрдо рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рдмрди рдЪुрдХा рд╣ै। “рдкрд╣рд▓ा рдУрд╡рд░ рд╣ी рдиिрд░्рдгाрдпрдХ” рдмрдирдиे рдХी рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि рдЗрд╕ рдмрджрд▓ाрд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдк्рд░рдоाрдг рд╣ै।

рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖рддः, рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдоें рд╢рддрдХ рдХा рдЗंрддрдЬ़ाрд░ рднрд▓े рд╣ी рд▓ंрдмा рд╣ो рдЧрдпा рд╣ो, рд▓ेрдХिрди рдпрд╣ рдЦेрд▓ рдХी рдмрджрд▓рддी рдоाрдирд╕िрдХрддा рдХो рднी рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै। рддेрдЬ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдФрд░ рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдХे рдмीрдЪ рд╕ंрддुрд▓рди рдмрдиाрдиा рд╣ी рдЖрдЬ рдХे рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХे рд▓िрдП рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдЪुрдиौрддी рд╣ै। рдЬрдм рдпрд╣ рд╕ंрддुрд▓рди рдмрдиेрдЧा, рддрдм рд╢рддрдХ рднी рдЖрдПрдЧा—рдФрд░ рд╢ाрдпрдж рд╡рд╣ рд╢рддрдХ рдЗрд╕ рд╕ीрдЬрди рдХी рджिрд╢ा рд╣ी рдмрджрд▓ рджे।


рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░

рд░рд╡िрд╡ाрд░, 5 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2026

рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдХा рд╕ीрдЬрди рдПрдХ рджिрд▓рдЪрд╕्рдк рдоोрдб़ рдкрд░

                                      рд╢рддрдХ рдХा рдЗंрддрдЬ़ाрд░ рдФрд░ рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдХी рдмрджрд▓рддी рдХрд╣ाрдиी

                                                 рдЕрдм рддрдХ рдПрдХ рднी рд╢рддрдХ рдирд╣ीं рдмрдиा 

рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдХा рд╕ीрдЬрди рдПрдХ рджिрд▓рдЪрд╕्рдк рдоोрдб़ рдкрд░ рдЖрдХрд░ рдард╣рд░ рдЧрдпा рд╣ै। рд▓рдЧрднрдЧ рджрд╕ рдоुрдХाрдмрд▓े рдЦेрд▓े рдЬा рдЪुрдХे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рдЕрдм рддрдХ рдПрдХ рднी рд╢рддрдХ рдирд╣ीं рдмрдиा рд╣ै। рдпрд╣ рд╕्рдеिрддि рдЕрдкрдиे рдЖрдк рдоें рдЪौंрдХाрдиे рд╡ाрд▓ी рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि Indian Premier League рдЬैрд╕े рдЯूрд░्рдиाрдоेंрдЯ рдоें рдЖрдорддौрд░ рдкрд░ рд╢ुрд░ुрдЖрддी рдоैрдЪों рдоें рд╣ी рдХोрдИ рди рдХोрдИ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рд╢рддрдХ рдЬрдб़ рджेрддा рд╣ै। рдРрд╕े рдоें рдлैंрд╕ рдХे рдмीрдЪ рдпрд╣ рд╕рд╡ाрд▓ рд▓рдЧाрддाрд░ рдЙрда рд░рд╣ा рд╣ै рдХि рдЖрдЦिрд░ рдЗрд╕ рд╕ीрдЬрди рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╢рддрдХ рдХрдм рджेрдЦрдиे рдХो рдоिрд▓ेрдЧा।

рджрд░рдЕрд╕рд▓, рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдХी рдкрд╣рдЪाрди рд╕िрд░्рдл рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдпा рд░ोрдоांрдЪрдХ рдоुрдХाрдмрд▓ों рд╕े рд╣ी рдирд╣ीं рд░рд╣ी рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рдЯूрд░्рдиाрдоेंрдЯ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕े рд╣ी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рдХ्рд░िрдХेрдЯ рдХे рд▓िрдП рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै। рдкिрдЫрд▓े рдХुрдЫ рд╡рд░्рд╖ों рдоें рдпрд╣ рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि рдФрд░ рддेрдЬ рд╣ुрдИ рд╣ै, рдЬрд╣ां рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдкрд╣рд▓ी рд╣ी рдЧेंрдж рд╕े рд╣рдорд▓ा рдмोрд▓рдиे рдХी рд░рдгрдиीрддि рдЕрдкрдиाрддे рд╣ैं। рдпрд╣ी рдХाрд░рдг рд╣ै рдХि рдЕрдм “рдкрд╣рд▓ा рдУрд╡рд░” рднी рдоैрдЪ рдХा рдЯрд░्рдиिंрдЧ рдкॉрдЗंрдЯ рдмрдирддा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।

рдЗрд╕ рд╕ंрджрд░्рдн рдоें Yashasvi Jaiswal рдХा рдиाрдо рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рдЖрддा рд╣ै। 11 рдордИ 2023 рдХो Rajasthan Royals рдФрд░ Kolkata Knight Riders рдХे рдмीрдЪ Eden Gardens рдоें рдЦेрд▓े рдЧрдП рдоुрдХाрдмрд▓े рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдкрд╣рд▓े рд╣ी рдУрд╡рд░ рдоें 26 рд░рди рдмрдиाрдХрд░ рдЗрддिрд╣ाрд╕ рд░рдЪ рджिрдпा рдеा। рдпрд╣ рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдХे рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдоें рдмрдиाрдпा рдЧрдпा рдЕрдм рддрдХ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд╕्рдХोрд░ рд╣ै। рдЦाрд╕ рдмाрдд рдпрд╣ рд░рд╣ी рдХि рдпрд╣ рд╣рдорд▓ा Nitish Rana рдЬैрд╕े рдкाрд░्рдЯ-рдЯाрдЗрдо рдЧेंрджрдмाрдЬ़ рдкрд░ рд╣ुрдЖ, рдЬिрд╕рдиे рдЗрд╕ рд░िрдХॉрд░्рдб рдХो рдФрд░ рднी рдЪрд░्рдЪा рдоें рд▓ा рджिрдпा।

рдЗрд╕ी рддрд░рд╣ 2026 рд╕ीрдЬрди рдоें Finn Allen рдиे рднी рдЕрдкрдиी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ी рд╕े рд╕рдмрдХा рдз्рдпाрди рдЦींрдЪा। Kolkata Knight Riders рдХे рд▓िрдП рдЦेрд▓рддे рд╣ुрдП рдЙрди्рд╣ोंрдиे Sunrisers Hyderabad рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдоें 24 рд░рди рдЬрдб़ рджिрдП। рдпрд╣ рдк्рд░рджрд░्рд╢рди рдЗрд╕ рдмाрдд рдХा рд╕ंрдХेрдд рд╣ै рдХि рдирдИ рдкीрдв़ी рдХे рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЕрдм рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕े рд╣ी рд╡िрдкрдХ्рд╖ рдкрд░ рджрдмाрд╡ рдмрдиाрдиे рдоें рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рд░рдЦрддे рд╣ैं।

рдЕрдЧрд░ рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдХे рд╕рдмрд╕े рдпाрджрдЧाрд░ рдкрд▓ों рдХी рдмाрдд рдХрд░ें, рддो Prithvi Shaw рдХा 2021 рдХा рдк्рд░рджрд░्рд╢рди рдЖрдЬ рднी рд▓ोрдЧों рдХो рдпाрдж рд╣ै। Delhi Capitals рдФрд░ Kolkata Knight Riders рдХे рдмीрдЪ рдЦेрд▓े рдЧрдП рдоैрдЪ рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे Shivam Mavi рдХे рдПрдХ рдУрд╡рд░ рдоें рд▓рдЧाрддाрд░ рдЫрд╣ рдЪौрдХे рд▓рдЧाрдХрд░ 24 рд░рди рдмрдиा рджिрдП рдеे। рдпрд╣ рд╕िрд░्рдл рдПрдХ рд░िрдХॉрд░्рдб рдирд╣ीं рдеा, рдмрд▓्рдХि рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ी рдХे рдирдП рддेрд╡рд░ рдХा рдк्рд░рддीрдХ рдеा।

рдЗрд╕ी рдХрдб़ी рдоें Sunil Narine рдХा рдиाрдо рднी рдЙрд▓्рд▓ेрдЦрдиीрдп рд╣ै, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे 2018 рдоें рдкрд╣рд▓े рдУрд╡рд░ рдоें 21 рд░рди рдмрдиाрдХрд░ рдпрд╣ рджिрдЦाрдпा рдХि рдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдЕрдм рд╕िрд░्рдл рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рддрдХ рд╕ीрдоिрдд рдирд╣ीं рд░рд╣ी рд╣ै। рдСрд▓рд░ाрдЙंрдбрд░ рднी рдУрдкрдиिंрдЧ рдоें рдЖрдХрд░ рдоैрдЪ рдХा рд░ुрдЦ рдмрджрд▓ рд╕рдХрддे рд╣ैं।

рдЕрдм рд╕рд╡ाрд▓ рдЙрдарддा рд╣ै рдХि рдЬрдм рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЗрддрдиे рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рд╣ो рдЪुрдХे рд╣ैं, рддो рдлिрд░ рд╢рддрдХ рдХ्рдпों рдирд╣ीं рдмрди рд░рд╣ा? рдЗрд╕рдХा рдЬрд╡ाрдм рдЗрд╕ рдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдоें рд╣ी рдЫिрдкा рд╣ै। рдЖрдЬ рдХे рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╕े рд╣ी рдмрдб़े рд╢ॉрдЯ рдЦेрд▓рдиे рдХी рдХोрд╢िрд╢ рдХрд░рддे рд╣ैं, рдЬिрд╕рд╕े рдЬोрдЦिрдо рднी рдмрдв़ рдЬाрддा рд╣ै। рдХрдИ рдмाрд░ рдЦिрд▓ाрдб़ी рддेрдЬ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рддो рдХрд░ рд▓ेрддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд▓ंрдмी рдкाрд░ी рдирд╣ीं рдЦेрд▓ рдкाрддे। рдпрд╣ी рдХाрд░рдг рд╣ै рдХि рдЯीрдо рдХो рддेрдЬ рд░рди рддो рдоिрд▓ рд░рд╣े рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдирд╣ीं рдмрди рдкा рд░рд╣े।

рдЗрд╕рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा, рдЧेंрджрдмाрдЬ़ी рд░рдгрдиीрддिрдпों рдоें рднी рдХाрдлी рдмрджрд▓ाрд╡ рдЖрдпा рд╣ै। рдЯीрдоें рдЕрдм рдбेрдЯा рдФрд░ рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдЧेंрджрдмाрдЬ़ी рдХрд░рддी рд╣ैं। рдкाрд╡рд░рдк्рд▓े рдоें рднी рдлीрд▓्рдб рд╕ेрдЯिंрдЧ рдФрд░ рдЧेंрджрдмाрдЬ़ों рдХी рд╡िрд╡िрдзрддा рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХो рдЦुрд▓рдХрд░ рдЦेрд▓рдиे рд╕े рд░ोрдХрддी рд╣ै। рдирдИ рдЧेंрдж рд╕े рд╕्рд╡िंрдЧ, рдзीрдоी рдЧेंрджें рдФрд░ рдпॉрд░्рдХрд░ рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХे рд▓िрдП рдЪुрдиौрддी рдмрдирддा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।

рдкिрдЪ рдФрд░ рдоौрд╕рдо рдХी рднूрдоिрдХा рднी рдХрдо рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдирд╣ीं рд╣ै। рдХрдИ рдмाрд░ рд╢ुрд░ुрдЖрддी рдоैрдЪों рдоें рдкिрдЪ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХे рдЕрдиुрдХूрд▓ рдирд╣ीं рд╣ोрддी, рдЬिрд╕рд╕े рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдмрдиाрдиा рдоुрд╢्рдХिрд▓ рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै। рдРрд╕े рдоें рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЬोрдЦिрдо рд▓ेрдХрд░ рдЦेрд▓рддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рд▓рдЧाрддाрд░ рдмрдб़ी рдкाрд░ी рдирд╣ीं рдЦेрд▓ рдкाрддे।

рд╣ाрд▓ांрдХि, рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдмрддाрддा рд╣ै рдХि рдЖрдИрдкीрдПрд▓ рдоें рд╢рддрдХ рдХा рдЗंрддрдЬ़ाрд░ рдЬ्рдпाрджा рд▓ंрдмा рдирд╣ीं рдЪрд▓рддा। рдЖрдорддौрд░ рдкрд░ 10 рд╕े 15 рдоैрдЪों рдХे рднीрддрд░ рдкрд╣рд▓ा рд╢рддрдХ рдЖ рд╣ी рдЬाрддा рд╣ै। рдРрд╕े рдоें рдпрд╣ рдЙрдо्рдоीрдж рдХी рдЬा рд╕рдХрддी рд╣ै рдХि рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рдоुрдХाрдмрд▓ों рдоें рдХोрдИ рди рдХोрдИ рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ рдЗрд╕ рд╕ूрдЦे рдХो рдЦрдд्рдо рдХрд░ рджेрдЧा।

рд╕ंрднाрд╡िрдд рдЦिрд▓ाрдб़िрдпों рдХी рдмाрдд рдХрд░ें рддो Jos Buttler, Travis Head рдФрд░ Shubman Gill рдЬैрд╕े рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЗрд╕ рд░ेрд╕ рдоें рдЖрдЧे рдирдЬрд░ рдЖрддे рд╣ैं। рдпे рд╕рднी рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рд╣ोрдиे рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рд▓ंрдмी рдкाрд░ी рдЦेрд▓рдиे рдХी рдХ्рд╖рдорддा рднी рд░рдЦрддे рд╣ैं।

рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдПрдХ рдирдП рдпुрдЧ рдХी рдУрд░ рдЗрд╢ाрд░ा рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै। рдЕрдм рдХ्рд░िрдХेрдЯ рд╕िрд░्рдл рдзैрд░्рдп рдФрд░ рддрдХрдиीрдХ рдХा рдЦेрд▓ рдирд╣ीं рд░рд╣ा, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рд░рдгрдиीрддि, рдЖрдХ्рд░ाрдордХрддा рдФрд░ рдЬोрдЦिрдо рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рдмрди рдЪुрдХा рд╣ै। “рдкрд╣рд▓ा рдУрд╡рд░ рд╣ी рдиिрд░्рдгाрдпрдХ” рдмрдирдиे рдХी рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि рдЗрд╕ рдмрджрд▓ाрд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдк्рд░рдоाрдг рд╣ै।

рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖рддः, рдЖрдИрдкीрдПрд▓ 2026 рдоें рд╢рддрдХ рдХा рдЗंрддрдЬ़ाрд░ рднрд▓े рд╣ी рд▓ंрдмा рд╣ो рдЧрдпा рд╣ो, рд▓ेрдХिрди рдпрд╣ рдЦेрд▓ рдХी рдмрджрд▓рддी рдоाрдирд╕िрдХрддा рдХो рднी рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै। рддेрдЬ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдФрд░ рдмрдб़े рд╕्рдХोрд░ рдХे рдмीрдЪ рд╕ंрддुрд▓рди рдмрдиाрдиा рд╣ी рдЖрдЬ рдХे рдмрд▓्рд▓ेрдмाрдЬ़ों рдХे рд▓िрдП рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдЪुрдиौрддी рд╣ै। рдЬрдм рдпрд╣ рд╕ंрддुрд▓рди рдмрдиेрдЧा, рддрдм рд╢рддрдХ рднी рдЖрдПрдЧा—рдФрд░ рд╢ाрдпрдж рд╡рд╣ рд╢рддрдХ рдЗрд╕ рд╕ीрдЬрди рдХी рджिрд╢ा рд╣ी рдмрджрд▓ рджे।


рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░


“рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП”

                               рдЕрд╕ीрдо рдЖрдиंрдж, рдЙрд▓्рд▓ाрд╕ рдФрд░ рдЖрдд्рдоिрдХ рд╕ंрддोрд╖ рдХो рд╡्рдпрдХ्рдд рдХрд░рддा 


“рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП” — рдпрд╣ рдПрдХ рдРрд╕ा рднाрд╡рдкूрд░्рдг рдоुрд╣ाрд╡рд░ा рд╣ै рдЬो рдоाрдирд╡ीрдп рд╕ंрд╡ेрджрдиाрдУं рдХी рдЧрд╣рд░ाрдИ рдХो рдЫूрддा рд╣ै। рдЬрдм рдЬीрд╡рди рдоें рдХोрдИ рдРрд╕ी рдШрдЯрдиा рдШрдЯрддी рд╣ै, рдЬो рд╕ाрдзाрд░рдг рдЦुрд╢ी рд╕े рдХрд╣ीं рдЕрдзिрдХ рд╣ोрддी рд╣ै, рддрдм рд╢рдм्рдж рднी рдЙрд╕ рднाрд╡рдиा рдХो рд╡्рдпрдХ्рдд рдХрд░рдиे рдоें рдЕрд╕рдорд░्рде рд╣ो рдЬाрддे рд╣ैं। рдпрд╣ рдоुрд╣ाрд╡рд░ा рдЙрд╕ी рдЕрд╕ीрдо рдЖрдиंрдж, рдЙрд▓्рд▓ाрд╕ рдФрд░ рдЖрдд्рдоिрдХ рд╕ंрддोрд╖ рдХो рд╡्рдпрдХ्рдд рдХрд░рддा рд╣ै, рдЬो рд╡्рдпрдХ्рддि рдХे рд╣ृрджрдп рдоें рдЙрдордб़рддा рд╣ै рдФрд░ рдЬिрд╕े рд╡рд╣ рдЪाрд╣рдХрд░ рднी рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рд╡्рдпрдХ्рдд рдирд╣ीं рдХрд░ рдкाрддा।

рдоाрдирд╡ рдЬीрд╡рди рдоें рдЦुрд╢ी рдХे рдХрдИ рд╕्рддрд░ рд╣ोрддे рд╣ैं। рдХрднी рдЫोрдЯी-рдЫोрдЯी рдЙрдкрд▓рдм्рдзिрдпाँ рд╣рдоें рдоुрд╕्рдХाрди рджेрддी рд╣ैं, рддो рдХрднी рдмрдб़े рдЕрд╡рд╕рд░ рд╣рдоाрд░े рдЬीрд╡рди рдХो рдирдИ рджिрд╢ा рджेрддे рд╣ैं। рд▓ेрдХिрди рдЬрдм рдЦुрд╢ी рдЕрдкрдиे рдЪрд░рдо рдкрд░ рд╣ोрддी рд╣ै—рдЬैрд╕े рдХिрд╕ी рд▓ंрдмे рдЗंрддрдЬाрд░ рдХे рдмाрдж рд╕рдлрд▓рддा рдоिрд▓рдиा, рдХिрд╕ी рдк्рд░िрдпрдЬрди рд╕े рд╡рд░्рд╖ों рдмाрдж рдоिрд▓рди рд╣ोрдиा, рдпा рдЬीрд╡рди рдоें рдХोрдИ рд╡िрд╢ेрд╖ рд╕ंрдпोрдЧ рдШрдЯिрдд рд╣ोрдиा—рддрдм “рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП” рдЬैрд╕ी рдЕрднिрд╡्рдпрдХ्рддि рд╕्рд╡рддः рд╣ी рдоुрдЦ рд╕े рдиिрдХрд▓ рдкрдб़рддी рд╣ै। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рд╢рдм्рдж рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд╣ृрджрдп рдХी рдЧрд╣рд░ाрдЗрдпों рд╕े рдиिрдХрд▓ी рдЕрдиुрднूрддि рд╣ै।

рдЗрд╕ рдоुрд╣ाрд╡рд░े рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдЙрди рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпों рдоें рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рдЬрдм рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो рдПрдХ рд╕ाрде рдХрдИ рдЦुрд╢िрдпाँ рдоिрд▓рддी рд╣ैं। рдЙрджाрд╣рд░рдг рдХे рд▓िрдП, рдпрджि рдХिрд╕ी рдЫाрдд्рд░ рдХो рдЙрд╕рдХी рдоेрд╣рдирдд рдХा рдлрд▓ рдоिрд▓рддा рд╣ै рдФрд░ рд╡рд╣ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдк्рд░рдердо рд╕्рдеाрди рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рддा рд╣ै, рд╕ाрде рд╣ी рдЙрд╕ी рджिрди рдЙрд╕े рдХिрд╕ी рдк्рд░рддिрд╖्рдаिрдд рд╕ंрд╕्рдеाрди рдоें рдк्рд░рд╡ेрд╢ рдХा рдЕрд╡рд╕рд░ рднी рдоिрд▓ рдЬाрдП, рддो рдЙрд╕рдХी рдЦुрд╢ी рдХा рдХोрдИ рдаिрдХाрдиा рдирд╣ीं рд░рд╣рддा। рд╡рд╣ рдЗрд╕ рд╕्рдеिрддि рдХो рд╢рдм्рджों рдоें рд╡्рдпрдХ्рдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдпрд╣ी рдХрд╣ेрдЧा—“рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП।”

рдЗрд╕ी рдк्рд░рдХाрд░, рдк्рд░ेрдо рдФрд░ рд╕ंрдмंрдзों рдХे рд╕ंрджрд░्рдн рдоें рднी рдпрд╣ рдоुрд╣ाрд╡рд░ा рдЕрдд्рдпंрдд рд╕рдЯीрдХ рдмैрдарддा рд╣ै। рдЬрдм рджो рдк्рд░ेрдоी рд▓ंрдмे рд╕рдордп рдХे рдмाрдж рдоिрд▓рддे рд╣ैं, рдпा рдЬрдм рдХिрд╕ी рдкрд░िрд╡ाрд░ рдоें рдирдП рд╕рджрд╕्рдп рдХा рдЖрдЧрдорди рд╣ोрддा рд╣ै, рддрдм рдЬो рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ рд▓рд╣рд░ें рдЙрдарддी рд╣ैं, рд╡े рдЗрддрдиी рдк्рд░рдмрд▓ рд╣ोрддी рд╣ैं рдХि рд╡्рдпрдХ्рддि рднाрд╡рд╡िрднोрд░ рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै। рдЙрд╕ рдХ्рд╖рдг рдХी рдЕрдиुрднूрддि рдХो рд╡्рдпрдХ्рдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдпрд╣ рдоुрд╣ाрд╡рд░ा рдПрдХ рд╕рдЬीрд╡ рдЪिрдд्рд░ рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддा рд╣ै। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдЦुрд╢ी рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЙрд╕ рдЦुрд╢ी рдХे рд╕ाрде рдЬुрдб़े рдк्рд░ेрдо, рдЕрдкрдиाрдкрди рдФрд░ рд╕ंрддोрд╖ рдХा рднी рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै।

рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдФрд░ рд╕ंрдЧीрдд рдоें рднी рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХी рднाрд╡рдиाрдУं рдХा рд╡्рдпाрдкрдХ рдЪिрдд्рд░рдг рдоिрд▓рддा рд╣ै। рд╣िंрджी рдЧीрддों рдФрд░ рдХрд╡िрддाрдУं рдоें рдЕрдХ्рд╕рд░ рдРрд╕े рд╢рдм्рджों рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рдЬो рджिрд▓ рдХी рдЧрд╣рд░ाрдЗрдпों рд╕े рдиिрдХрд▓े рднाрд╡ों рдХो рдЫूрддे рд╣ैं। рдЬрдм рдХोрдИ рдЧाрдпрдХ рдпा рдХрд╡ि рдЕрдкрдиी рд░рдЪрдиा рдоें рдЕрдд्рдпрдзिрдХ рдЦुрд╢ी рдХो рд╡्рдпрдХ्рдд рдХрд░рддा рд╣ै, рддो рд╡рд╣ рд╕ीрдзे-рд╕ीрдзे рдирд╣ीं рдХрд╣рддा рдХि рд╡рд╣ рдмрд╣ुрдд рдЦुрд╢ рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдРрд╕े рдоुрд╣ाрд╡рд░ों рдФрд░ рдЕрд▓ंрдХाрд░ों рдХा рд╕рд╣ाрд░ा рд▓ेрддा рд╣ै, рдЬो рднाрд╡ рдХो рдФрд░ рднी рдк्рд░рднाрд╡рд╢ाрд▓ी рдмрдиा рджेрддे рд╣ैं। “рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП” рднी рдЙрди्рд╣ीं рдХाрд╡्рдпाрдд्рдордХ рдЕрднिрд╡्рдпрдХ्рддिрдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै, рдЬो рд╕ुрдирдиे рдпा рдкрдв़рдиे рд╡ाрд▓े рдХे рд╣ृрджрдп рдХो рд╕्рдкрд░्рд╢ рдХрд░ рдЬाрддी рд╣ै।

рдЖрдЬ рдХे рд╕ंрджрд░्рдн рдоें, рдЬрдм рдЬीрд╡рди рдХी рднाрдЧрджौрдб़ рдФрд░ рддрдиाрд╡ рдХे рдмीрдЪ рд▓ोрдЧ рдЫोрдЯी-рдЫोрдЯी рдЦुрд╢िрдпों рдХो рднी рдЦोрддे рдЬा рд░рд╣े рд╣ैं, рдпрд╣ рдоुрд╣ाрд╡рд░ा рд╣рдоें рдпрд╣ рдпाрдж рджिрд▓ाрддा рд╣ै рдХि рд╕рдЪ्рдЪी рдЦुрд╢ी рдХा рдоूрд▓्рдп рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै। рдпрд╣ рд╣рдоें рдк्рд░ेрд░िрдд рдХрд░рддा рд╣ै рдХि рд╣рдо рдЕрдкрдиे рдЬीрд╡рди рдоें рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рд╣рд░ рдЫोрдЯे-рдмрдб़े рд╕ुрдЦрдж рдХ्рд╖рдг рдХो рдкूрд░े рдорди рд╕े рдорд╣рд╕ूрд╕ рдХрд░ें рдФрд░ рдЙрд╕рдХा рдЖрдиंрдж рд▓ें। рдХ्рдпोंрдХि рдЬрдм рд╣рдо рдХिрд╕ी рдЦुрд╢ी рдХो рджिрд▓ рд╕े рдЬीрддे рд╣ैं, рддрднी рд╡рд╣ рд╣рдоाрд░े рдЬीрд╡рди рдХो рд╕ाрд░्рдердХ рдмрдиाрддी рд╣ै।

рдЕрдм рдпрджि рд╣рдо рдЙрд╕ рд╡िрд╢ेрд╖ рдЙрджाрд╣рд░рдг рдХी рдмाрдд рдХрд░ें, рдЬрд╣ाँ рдПрдХ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХा рдЬрди्рдорджिрди рдФрд░ рдПрдХ рдкрд╡िрдд्рд░ рдкрд░्рд╡ рдПрдХ рд╣ी рджिрди рдкрдб़ рдЬाрдП, рддो рдпрд╣ рд╡ाрд╕्рддрд╡ рдоें “рджोрд╣рд░ी рдЦुрд╢ी” рдХा рдЕрдж्рднुрдд рд╕ंрдЧрдо рдмрди рдЬाрддा рд╣ै। рдЬैрд╕े рдИрд╕ाрдИ рдзрд░्рдо рдоें рдИрд╕्рдЯрд░ рдХा рдкрд░्рд╡ рдЖрд╢ा, рдкुрдирд░्рдЬीрд╡рди рдФрд░ рдирдИ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै, рд╡рд╣ीं рдЬрди्рдорджिрди рдХिрд╕ी рд╡्рдпрдХ्рддि рдХे рдЬीрд╡рди рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡ рд╣ोрддा рд╣ै। рдЬрдм рдпे рджोрдиों рдПрдХ рд╕ाрде рдЖрддे рд╣ैं, рддो рд╡рд╣ рджिрди рдФрд░ рднी рд╡िрд╢ेрд╖ рдмрди рдЬाрддा рд╣ै। рдпрд╣ рд╕ंрдпोрдЧ рдЬीрд╡рди рдоें рд╕рдХाрд░ाрдд्рдордХрддा рдФрд░ рдЖрд╢ीрд░्рд╡ाрдж рдХा рд╕ंрджेрд╢ рджेрддा рд╣ै।

рдРрд╕े рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХा рдорди рд╕्рд╡ाрднाрд╡िрдХ рд░ूрдк рд╕े рдк्рд░рд╕рди्рдирддा рд╕े рднрд░ рдЬाрддा рд╣ै। рдЙрд╕े рд▓рдЧрддा рд╣ै рдЬैрд╕े рдЙрд╕рдХी рдЦुрд╢ी рдХा рдХोрдИ рдкाрд░ рдирд╣ीं рд╣ै। рдпрд╣ рд╡рд╣ी рдХ्рд╖рдг рд╣ोрддा рд╣ै рдЬрдм рд╡рд╣ рджिрд▓ рд╕े рдХрд╣ рдЙрдарддा рд╣ै—“рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП।” рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдЦुрд╢ी рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдПрдХ рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ рдЕрдиुрднूрддि рднी рд╣ोрддी рд╣ै, рдЬिрд╕рдоें рдИрд╢्рд╡рд░ рдХे рдк्рд░рддि рдХृрддрдЬ्рдЮрддा рдХा рднाрд╡ рдЬुрдб़ा рд╣ोрддा рд╣ै।

рдЕंрддрддः, рдпрд╣ рдХрд╣ा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै рдХि “рдпрд╣ рдЦुрд╢ी рдорди рдоें рди рд╕рдоाрдП” рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдоुрд╣ाрд╡рд░ा рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЬीрд╡рди рдХे рдЙрди рдЕрдирдоोрд▓ рдХ्рд╖рдгों рдХा рд╕рдЬीрд╡ рдЪिрдд्рд░рдг рд╣ै, рдЬрдм рдЗंрд╕ाрди рдЕрдкрдиी рднाрд╡рдиाрдУं рдХे рдЪрд░рдо рдкрд░ рд╣ोрддा рд╣ै। рдпрд╣ рд╣рдоें рд╕िрдЦाрддा рд╣ै рдХि рдЦुрд╢ी рдХो рдХेрд╡рд▓ рдорд╣рд╕ूрд╕ рд╣ी рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЙрд╕े рд╕ंрдЬोрдХрд░ рднी рд░рдЦрдиा рдЪाрд╣िрдП। рдХ्рдпोंрдХि рдпрд╣ी рдЦुрд╢िрдпाँ рд╣рдоाрд░े рдЬीрд╡рди рдХो рд╕ुंрджрд░, рдЕрд░्рдердкूрд░्рдг рдФрд░ рдпाрджрдЧाрд░ рдмрдиाрддी рд╣ैं।

рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░


рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдоें 10 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2026 рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рддिрдеि

  рдЬрдм рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рд╕ांрд╕рдж рдХे рд░ूрдк рдоें рд╢рдкрде рд▓ेंрдЧे

рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдоें 10 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2026 рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рддिрдеि рдХे рд░ूрдк рдоें рджрд░्рдЬ рд╣ोрдиे рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै, рдЬрдм рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рд╕ांрд╕рдж рдХे рд░ूрдк рдоें рд╢рдкрде рд▓ेंрдЧे। рдЗрд╕ рд╢рдкрде рдХे рд╕ाрде рд╣ी рд╡े рдмिрд╣ाрд░ рдХे рдЙрди рдЪुрдиिंрджा рдиेрддाрдУं рдХी рд╢्рд░ेрдгी рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ो рдЬाрдПंрдЧे, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рднाрд░рддीрдп рд▓ोрдХрддंрдд्рд░ рдХे рдЪाрд░ों рдк्рд░рдоुрдЦ рд╕рджрдиों—рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा (MLA), рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрди рдкрд░िрд╖рдж (MLC), рд▓ोрдХрд╕рднा (MP) рдФрд░ рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा (MP)—рдоें рдк्рд░рддिрдиिрдзिрдд्рд╡ рдХिрдпा рд╣ै। рдпрд╣ рдЙрдкрд▓рдм्рдзि рди рдХेрд╡рд▓ рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╕рдлрд▓рддा рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рдЙрдирдХे рд▓ंрдмे рдЕрдиुрднрд╡ рдФрд░ рдмрд╣ुрдЖрдпाрдоी рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЬीрд╡рди рдХा рднी рдк्рд░рдоाрдг рд╣ै।

рдЗрд╕ рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рд╕ूрдЪी рдоें рдиाрдЧрдордгि, рд▓ाрд▓ू рдк्рд░рд╕ाрдж рдпाрджрд╡, рд╕ुрд╢ीрд▓ рдХुрдоाрд░ рдоोрджी рдФрд░ рдЕрдм рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं। рдпे рдЪाрд░ों рдиेрддा рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдХे рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рджौрд░ рдФрд░ рд╡िрдЪाрд░рдзाрд░ाрдУं рдХा рдк्рд░рддिрдиिрдзिрдд्рд╡ рдХрд░рддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рдПрдХ рд╕рдоाрдирддा рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдЗрди्рд╣ोंрдиे рд▓ोрдХрддांрдд्рд░िрдХ рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХे рд╡िрднिрди्рди рдоंрдЪों рдкрд░ рд╕рдХ्рд░िрдп рднूрдоिрдХा рдиिрднाрдИ рд╣ै।

рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рдмाрдд рдХрд░ें рд▓ाрд▓ू рдк्рд░рд╕ाрдж рдпाрджрд╡ рдХी, рддो рдЙрдирдХा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╕рдлрд░ рдХाрдлी рдХрдо рдЙрдо्рд░ рдоें рд╣ी рд╢ुрд░ू рд╣ो рдЧрдпा рдеा। рд╡े 1977 рдоें рдЫрдкрд░ा рд╕े рд▓ोрдХрд╕рднा рдХे рд▓िрдП рдЪुрдиे рдЧрдП рдеे рдФрд░ рдЙрд╕ рд╕рдордп рдЙрдирдХी рдЙрдо्рд░ рдоाрдд्рд░ 29 рд╡рд░्рд╖ рдеी। рдпрд╣ рджौрд░ рдЖрдкाрддрдХाрд▓ рдХे рдмाрдж рдХा рдеा, рдЬрдм рджेрд╢ рдоें рдЬрдирддा рдкाрд░्рдЯी рдХी рд▓рд╣рд░ рдеी। рдмाрдж рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे 1980 рдоें рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХे рд╕ोрдирдкुрд░ рд╕ीрдЯ рд╕े рд╡िрдзाрдпрдХ рдмрдирдХрд░ рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдоें рднी рдЕрдкрдиी рдордЬрдмूрдд рдЙрдкрд╕्рдеिрддि рджрд░्рдЬ рдХрд░ाрдИ। рд▓ाрд▓ू рдк्рд░рд╕ाрдж рдпाрджрд╡ рдХा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдХрд░िрдпрд░ рдХрдИ рдЙрддाрд░-рдЪрдв़ाрд╡ों рд╕े рднрд░ा рд░рд╣ा, рд▓ेрдХिрди рд╡े рд▓рдЧाрддाрд░ рд╕рдХ्рд░िрдп рдФрд░ рдк्рд░рднाрд╡рд╢ाрд▓ी рдмрдиे рд░рд╣े।

рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рдиाрдЧрдордгि рдХा рдиाрдо рдЖрддा рд╣ै, рдЬो рд╕рдоाрдЬрд╡ाрджी рд╡िрдЪाрд░рдзाрд░ा рдХे рдк्рд░рдЦрд░ рдиेрддा рдЬрдЧрджेрд╡ рдк्рд░рд╕ाрдж рдХे рдкुрдд्рд░ рд╣ैं। рдиाрдЧрдордгि рдиे рдЕрдкрдиे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЬीрд╡рди рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рд╕े рдХी рдеी, рдЬрд╣ां рд╡े 1980 рдпा 1985 рдХे рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХुрд░्рдеा рд╕ीрдЯ рд╕े рд╡िрдзाрдпрдХ рдмрдиे। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╢ोрд╖िрдд рд╕рдоाрдЬ рджрд▓ рд╕े рд░ाрдЬрдиीрддि рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХी рдФрд░ рдмाрдж рдоें рд╡िрднिрди्рди рджрд▓ों рдХे рд╕ाрде рдЬुрдб़рддे рд╣ुрдП рд▓ोрдХрд╕рднा, рд╡िрдзाрди рдкрд░िрд╖рдж рдФрд░ рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рддрдХ рдХा рд╕рдлрд░ рддрдп рдХिрдпा। рдЙрдирдХा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЬीрд╡рди рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рди्рдпाрдп рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рд╕े рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рдЬुрдб़ा рд░рд╣ा рд╣ै।

рддीрд╕рд░े рдиेрддा рд╣ैं рд╕ुрд╢ीрд▓ рдХुрдоाрд░ рдоोрджी, рдЬो рдЫाрдд्рд░ рд░ाрдЬрдиीрддि рд╕े рдЙрднрд░рдХрд░ рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдоें рдПрдХ рдордЬрдмूрдд рдкрд╣рдЪाрди рдмрдиाрдиे рдоें рд╕рдлрд▓ рд░рд╣े। рдЙрдирдХा рдкрд╣рд▓ा рдЪुрдиाрд╡ी рд╕рдлрд░ 1980 рдХे рджрд╢рдХ рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдоें рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ुрдЖ। рд╡े рдЕрдЦिрд▓ рднाрд░рддीрдп рд╡िрдж्рдпाрд░्рдеी рдкрд░िрд╖рдж (ABVP) рд╕े рдЬुрдб़े рд░рд╣े рдФрд░ рдмाрдж рдоें рднाрд░рддीрдп рдЬрдирддा рдкाрд░्рдЯी рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рдиेрддाрдУं рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ुрдП। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╡िрдзाрдпрдХ, рд╡िрдзाрди рдкाрд░्рд╖рдж, рд▓ोрдХрд╕рднा рд╕ांрд╕рдж рдФрд░ рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рд╕рджрд╕्рдп рдХे рд░ूрдк рдоें рдЕрдкрдиी рд╕ेрд╡ाрдПं рджीं। рдЗрд╕рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा рд╡े рдмिрд╣ाрд░ рдХे рдЙрдкрдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХे рд░ूрдк рдоें рднी рд▓ंрдмे рд╕рдордп рддрдХ рдХाрд░्рдпрд░рдд рд░рд╣े।

рдЕрдм рдмाрдд рдХрд░ें рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ рдХी, рддो рдЙрдирдХा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЬीрд╡рди рднी рдХाрдлी рд╕рдоृрдж्рдз рдФрд░ рд╡िрд╡िрдзрддाрдкूрд░्рдг рд░рд╣ा рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे 1985 рдоें рд╣рд░рдиौрдд рд╕ीрдЯ рд╕े рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХे рд▓िрдП рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдЪुрдиाрд╡ рдЬीрддрдХрд░ рдЕрдкрдиे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдХрд░िрдпрд░ рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХी। рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рд╡े 1989 рдоें рд▓ोрдХрд╕рднा рдкрд╣ुंрдЪे, рдЬрд╣ां рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрдИ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдоंрдд्рд░ाрд▓рдпों рдХी рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ी рд╕ंрднाрд▓ी। 2006 рдоें рд╡े рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрди рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕рджрд╕्рдп рдмрдиे рдФрд░ рдЕрдм 2026 рдоें рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдоें рдк्рд░рд╡ेрд╢ рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं। рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╡े рдЪाрд░ों рд╕рджрдиों рдоें рдк्рд░рддिрдиिрдзिрдд्рд╡ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдЪौрдеे рдиेрддा рдмрди рдЬाрдПंрдЧे।

рдпрджि рдЗрди рдиेрддाрдУं рдХे рдкрд╣рд▓े рд╕рджрди рдоें рдкрд╣ुंрдЪрдиे рдХे рдХ्рд░рдо рдХो рджेрдЦें, рддो рд▓ाрд▓ू рдк्рд░рд╕ाрдж рдпाрджрд╡ рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े 1977 рдоें рд▓ोрдХрд╕рднा рдкрд╣ुंрдЪे। рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рдиाрдЧрдордгि рдФрд░ рд╕ुрд╢ीрд▓ рдХुрдоाрд░ рдоोрджी 1980 рдХे рджрд╢рдХ рдХे рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рд╡рд░्рд╖ों рдоें рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдкрд╣ुंрдЪे। рдЕंрдд рдоें рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ 1985 рдоें рд╡िрдзाрдпрдХ рдмрдиे।

рдЗрди рдЪाрд░ों рдиेрддाрдУं рдХा рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╕рдлрд░ рдпрд╣ рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै рдХि рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдоें рдЕрдиुрднрд╡, рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдФрд░ рдиिрд░ंрддрд░рддा рдХा рдХिрддрдиा рдорд╣рдд्рд╡ рд╣ै। рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рд╡िрдЪाрд░рдзाрд░ाрдУं рдФрд░ рджрд▓ों рд╕े рдЬुрдб़े рд╣ोрдиे рдХे рдмाрд╡рдЬूрдж, рдЗрди рдиेрддाрдУं рдиे рд▓ोрдХрддांрдд्рд░िрдХ рд╕ंрд╕्рдеाрдУं рдХो рдордЬрдмूрдд рдХрд░рдиे рдоें рдЕрдкрдиी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рднूрдоिрдХा рдиिрднाрдИ рд╣ै।

рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░ рдХा рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдоें рдк्рд░рд╡ेрд╢ рди рдХेрд╡рд▓ рдЙрдирдХे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЬीрд╡рди рдХा рдПрдХ рдирдпा рдЕрдз्рдпाрдп рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рдмिрд╣ाрд░ рдХे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдоें рднी рдПрдХ рдЙрд▓्рд▓ेрдЦрдиीрдп рдШрдЯрдиा рд╣ै। рдЗрд╕рд╕े рдпрд╣ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд╣ोрддा рд╣ै рдХि рдПрдХ рдиेрддा рдпрджि рд▓ंрдмे рд╕рдордп рддрдХ рдЬрдирд╕ेрд╡ा рдФрд░ рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдк्рд░рддिрдмрдж्рдзрддा рдХे рд╕ाрде рдХाрд░्рдп рдХрд░рддा рд╣ै, рддो рд╡рд╣ рд╣рд░ рд╕्рддрд░ рдкрд░ рдЕрдкрдиी рдкрд╣рдЪाрди рдмрдиा рд╕рдХрддा рд╣ै।

рдЕंрддрддः, рдиाрдЧрдордгि, рд▓ाрд▓ू рдк्рд░рд╕ाрдж рдпाрджрд╡, рд╕ुрд╢ीрд▓ рдХुрдоाрд░ рдоोрджी рдФрд░ рдиीрддीрд╢ рдХुрдоाрд░—рдпे рдЪाрд░ों рдиेрддा рдмिрд╣ाрд░ рдХी рд░ाрдЬрдиीрддि рдХे рд╕्рддंрдн рд╣ैं, рдЬिрдирдХा рдпोрдЧрджाрди рдЖрдиे рд╡ाрд▓ी рдкीрдв़िрдпों рдХे рд▓िрдП рдк्рд░ेрд░рдгा рдХा рд╕्рд░ोрдд рдмрдиा рд░рд╣ेрдЧा।

рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░


india: 18 рдордИ рдФрд░ рд╡िрд╢्рд╡ рдПрдб्рд╕ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рджिрд╡рд╕

  рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рд╡िрд╢्рд╡ рдПрдб्рд╕ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рджिрд╡рд╕ (World AIDS Vaccine Day) рдФрд░ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдЧ्рд░рд╣ाрд▓рдп рджिрд╡рд╕ (International Museum Day) рдЬैрд╕े рдЕрд╡рд╕рд░ рдЗрд╕ рджिрди...