ЁЯФ┤ India : рддрдХрдиीрдХी рд╡िрдХाрд╕, рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдЬाрдЧрд░ूрдХрддा рдФрд░ рдоाрдирд╡рддा рдХी рд╕ेрд╡ा рдХे рдорд╣рдд्рд╡ рдХो рд╕рдордЭрдиे рдХा рдЕрд╡рд╕рд░ | ЁЯФ┤ Bihar : рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХा рдоुрдЦ्рдп рд╕рдЪेрддрдХ рдиिрдпुрдХ्рдд рдХрд░ рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ी рд╕ौंрдкी | ЁЯФ┤ Bihar: рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рдиिрд╢ांрдд рдХुрдоाрд░ рд╕्рд╡рдпं рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдХे рдк्рд░ाрдЗрд╡ेрдЯ рд╡ाрд░्рдб рдиंрдмрд░ 45 рдоें рдкрд╣ुंрдЪे | ЁЯФ┤ Bihar: рдбॉ. рд╕ंрдЬीрд╡ рдЪौрд░рд╕िрдпा рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдХे рдоुрдЦ्рдп рд╕рдЪेрддрдХ рдиिрдпुрдХ्рдд | ЁЯФ┤ India : рднाрд░рддीрдп рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдФрд░ рдкрд░ंрдкрд░ाрдУं рдоें рдкрддि-рдкрдд्рдиी рдХे рдЕрдЯूрдЯ рдк्рд░ेрдо

рд╢ुрдХ्рд░рд╡ाрд░, 31 рдЬुрд▓ाрдИ 2015

рдЖрдЬ ‘рдпेрд╕ु рд╕рдоाрдЬ’ рдХे рдЧрдарди рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдоें рд╢ाрдоिрд▓ ‘рд╕ंрдд рдЗрдЧ्рдиाрд╕िрдпुрд╕’ рдХा рдкрд░्рд╡

рдкрдЯрдиा।рдИрд╕ाрдИ рд╕рдоुрджाрдп 365 рджिрди рдд्рдпोрд╣ाрд░/рдкрд░्рд╡ рдордиाрддे рд╣ैं।рдХिрд╕ी рди рдХिрд╕ी рд╕ंрддрдХा рдкрд░्рд╡ рдкреЬрддा рд╣ै।рдЬрдЧрдЬाрд╣िрд░ рдд्рдпोрд╣ाрд░ рдЧुрдб рдл्рд░ाрдЗрдбे рдФрд░ рдХ्рд░िрд╕рдорд╕ рд╣ै।рд░рд╡िрд╡ाрд░ рдХे рджिрди рдИрд╕्рдЯрд░рдкрд░्рд╡ рдкреЬрддा рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рдХाрд░рдг рдкрд░्рд╡ рдк्рд░рдЪाрд░िрдд рдирд╣ीं рд╣ै।рдпрд╣ рднी рд╕рдЪ्рдЪाрдИ рд╣ै рдХि рдИрд╕ाрдИ рд╕рдоुрджाрдп рдХे рдкрд░्рд╡ рдХो рдоीрдбिрдпा рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рддрд╡рдЬ्рдЬों рдирд╣ीं рджिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рд╡рд╣ीं рдЗрд╕ рд╕рдоुрджाрдп рдХे рдкрдд्рд░рдХाрд░ рднी рдХрдо рд╣ी рд╣ैं। рдЬो рдкрдд्рд░рдХाрд░ рд╣ैं рднी рдХрдоोрд╡ेрд╢ рдкрд░्рд╡ рдХे рдмाрд░े рдоें рд▓िрдЦ рджेрддे рд╣ैं।

рд╣ां, рдкрд░्рд╡/рдд्рдпोрд╣ाрд░ों рдХा рдЦाрд╕ा рдЕрд╕рд░ рджрдХ्рд╖िрдг рднाрд░рдд рдХे рдХेрд░рд▓ рдФрд░ рджрдХ्рд╖िрдг рдмिрд╣ाрд░ рдХे рдЭाрд░рдЦंрдб рдоें рджेрдЦा рдЬाрддा рд╣ै। рдмреЬे рдкैрдоाрдиे рдкрд░ рдд्рдпोрд╣ाрд░ों рдХा рдЕрд╕рд░ рджेрдЦा рдЬाрддा рд╣ै।рд╡िрднिрди्рди рдЧिрд░рдЬाрдШрд░ों рдХे рдиाрдо рдкрд░ рднी рдЬрд╢्рди рдордиाрддे рд╣ैं। рдХेрд░рд▓ рдоें рд╕ंрдд рдЬौрд░्рдЬрдХा рдкрд░्рд╡ рдзूрдордзाрдо рд╕े рдордиाрддे рд╣ैं। рдХेрд░рд▓ рд╕े рдмाрд╣рд░ рдЬाрдХрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд▓ोрдЧ рднी рдкрд░्рд╡ рдордиाрдиे рдХे рдиाрдо рдкрд░ рдЫुрдЯ्рдЯी рд▓ेрдХрд░ рдШрд░ рдЖрддे рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рдкрд░ рдЖрдХрд░ рд╕ाрдоूрд╣िрдХ рдд्рдпोрд╣ाрд░ рдордиाрддे рд╣ैं। рдЬрдЧрдЬाрд╣िрд░ рд╣ै рдХि рдпрд╣ाँ рдИрд╕ाрдИ рд╕рдоुрджाрдп рдХी рдЬрдирд╕ंрдЦ्рдпा рдЕрдзिрдХ рд╣ै।рдЬो рдЖँрдЦों рд╕े рджेрдЦी рдЬा рд╕рдХрддी рд╣ै। рдоीрдбिрдпाрдХрд░्рдоी рдоिрд╢рдирд░िрдпों рд╕े рд╕рд░्рдо्рдкрдХ рдоें рд░рд╣рддे рд╣ैं। рдЫोрдЯी-рдмреЬी рд╣рд░рдХрддों рдХो рдЕрдЦрдмाрд░ों рдоें рдЬрдЧрд╣ рджेрддे рд╣ैं। рдЯी.рдЖрд░.рдкी.рдХा рднी рдорд╕рд▓ा рдмрдирддा рд╣ै।

рдЖрдЬ рдпेрд╕ु рд╕рдоाрдЬрдХे рдЧрдарди рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╕ंрдд рдЗрдЧ्рдиाрд╕िрдпुрд╕рдХा рдкрд░्рд╡ рд╣ै। рдпрд╣ рд╕िрдордЯрдХрд░ рдпेрд╕ु рд╕рдоाрдЬрдХी рдЪाрд░рджीрд╡ाрд░ी рддрдХ рд░рд╣ рдЧрдпी। рдЗрд╕े рд╕ाрдоूрд╣िрдХ рдмрдиाрдиे рдХा рдк्рд░рдпाрд╕ рдирд╣ीं рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдЗрд╕ рд╕рдоाрдЬ рдХे рдХ्рд░िрдпाрдХрд▓ाрдкों рдХो рднी рдЬрдЧрдЬाрд╣िрд░ рдирд╣ीं рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рджैрдиिрдХ рдкूрдЬा рдХрд░рдХे рд░рд╕्рдо рдЕрджाрдпрдЧी рдХрд░ рджी рдЬाрддी рд╣ै।

рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░

рд╢рдиिрд╡ाрд░, 22 рдирд╡ंрдмрд░ 2014

рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рд░ाрдордзрдиी рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рдПрдХ рдФрд░ рдоौрдХा рджेंрдЧे

рдкрдЯрдиा рдоेрдбिрдХрд▓ рдХॉрд▓ेрдЬ рд╣ॉрд╕्рдкिрдЯрд▓ рдХी рдирд░्рд╕ेंрд╕ рд╣реЬрддाрд▓ рдкрд░

рдкी.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ. рдоें рддीрд╕рд░े рджिрди рдФрд░ рдП.рдПрди.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ.рдоें рджूрд╕рд░े рджिрди
рднी рдЬाрд░ी

рдкрдЯрдиा/рдЧрдпा। рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рд░ाрдордзрдиी рд╕िंрд╣ рдиे рдХрд╣ा рдХि рдкрдЯрдиा рдоेрдбिрдХрд▓ рдХॉрд▓ेрдЬ рд╣ॉрд╕्рдкिрдЯрд▓ рдкी.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ.рдФрд░ рдЕрдиुрдЧ्рд░рд╣ рдиाрд░ाрдпрдг рдордЧрдз рдоेрдбिрд▓рдХ рдХॉрд▓ेрдЬрдП.рдПрди.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ.’,рдЧрдпा рдоें рд╕ंрд╡िрджा рдкрд░ рдмрд╣ाрд▓ рдиिрдпुрдХ्рддि рдХो рд╕्рдеाрдпीрдХрд░рдг рдХी рдоांрдЧ рдХो рд▓ेрдХрд░ рд╣реЬрддाрд▓ рдкрд░ рд╣ैं। рдвाрдИ рд╕े рддीрди рд╕ौ рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рдирд░्рд╕ेंрд╕ рд╣реЬрддाрд▓ рдкрд░ рд╣ैं। рдЗрд╕рдХा рдЕрд╕рд░ рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдкрд░ рдирд╣ीं рдкреЬ рд░рд╣ा рд╣ै। рдЕрднी рдШрд░ рдЬा рд░рд╣ा рд╣ूं। 24 рдирд╡рдо्рдмрд░ рдХो рдкрдЯрдиा рд▓ौрдЯेंрдЧे। рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рдХो рдШрд░ рдк्рдпाрд░ा рд╣ै। рд╣рдоेрд╢ा рдШрд░ рдХी рдУрд░ рдЬाрддे рдЕрдерд╡ा рд░рд╣рддे рд╣ैं।

рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рдкрдЯрдиा рдоें рдЖрд╡ाрд╕ рджेрдиे рдХे рдмाрдж рднी рд╕ाрд╕ाрд░ाрдо рд╕्рдеिрдд рдШрд░ рдоें рд╣ी рд░рд╣рдиा рдкрд╕ंрдж рдХрд░рддे рд╣ैं।

рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рдиे рдХрд╣ा рдХि рд╕ंрд╡िрджा рдкрд░ рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдЖрда рд╕ाрд▓ рд╕े рдХाрдо рдХрд░ рд░рд╣ी рд╣ूं। рдЙрдо्рд░ 40-45 рдкाрд░ рдХрд░ рдЪुрдХी рд╣ैं। рдЗрд╕рдХे рдЖрд▓ोрдХ рдоें рдЪिрди्рддिрдд рд╣ूं। 12 рд╕िрддрдо्рдмрд░ рдХो рд╣реЬрддाрд▓ рдкрд░ рдмैрдаी рдеीं। рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдЬीрдПрдирдПрдо 6758 рдХो рд╕ंрд╡िрджा рдкрд░ рдмрд╣ाрд▓ рд╣ैं। рдЗрди рд▓ोрдЧों рдХी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд▓ी рдЧрдпी। рд░ाрдЬ्рдп рдХрд░्рдордЪाрд░ी рдЪрдпрди рдЖрдпोрдЧ рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рд╕рд╡ाрд▓ рддрдп рдХिрдпा рдЧрдпा। рдЬो рдирд░्рд╕ेंрд╕ рд╕ेрд╡ाрд░рдд рд╣ैं। рдЗрдирдХे рдХाрд░्рдпрдХाрд▓ рдХे рд╣ी рдЖрда рд╕ाрд▓ рдХो рд╣ी рд▓ेрдХрд░ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд▓ी рдЧрдпी। рдЗрд╕рдоें рдХुрдЫ рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдлेрд▓ рд╣ो рдЧрдпी рд╣ैं। рдРрд╕े рд▓ोрдЧों рдХो рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ोрдиे рдХा рдоौрдХा рджेंрдЧे।рдХिрд╕ी рддрд░рд╣ рд╕े рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдкाрд╕ рд╣ो рдЬाрдП।

рдкी.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ.рдоें рд╕ंрд╡िрджा рдкрд░ 1000 рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдХाрд░्рдпрд░рдд рд╣ैं। рдЗрд╕рдоें 347 рд╕्рдеाрдпी рд╣ैं। рд╕ंрд╡िрджा рдоें 653 рдирд░्рд╕ेंрд╕ рд╣ैं। рд╕ूрдмे рдХे 6758 рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рджी рдеीं। рдЗрд╕рдоें рд╕े рдкी.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ. рдХी 65 рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдлेрд▓ рдХрд░ рдЧрдпी। рдП.рдПрди.рдПрдо.рд╕ी.рдПрдЪ.рдоें 170 рд╣ै। рдЬрд╣ां 35 рдлेрд▓ рд╣ैं। рдмिрд╣ाрд░ рдПрдЧ्рд░ेрдб рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдПрд╕ोрд╕िрдПрд╢рди рдХे рдмैрдирд░ рддрд▓े 20 рдирд╡рдо्рдмрд░ рд╕े рд╣реЬрддाрд▓ рд╢ुрд░ू рдХрд░ рджी рдЧрдпी। рдЗрд╕рдХे рдЕрдЧрд▓े рджिрди 21 рдирд╡рдо्рдмрд░ рд╕े рдЧрдпा рдоें рднी рд╣реЬрддाрд▓ рд╢ुрд░ू рдХрд░ рджी рдЧрдпी। рдкрдЯрдиा рдФрд░ рдЧрдпा рдоें рд╣реЬрддाрд▓ рдЬाрд░ी рд╣ै। рдЗрд╕ рд╕ंрджрд░्рдн рдоें рдмिрд╣ाрд░ рдПрдЧ्рд░ेрдб рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдПрд╕ोрд╕िрдПрд╢рди рдПрд╡ं рдмिрд╣ाрд░ рдПрдЕрдиुрдмंрдз рдкрд░िрдЪाрд░िрдХा рд╕ंрдж्рдп рдХी рдорд╣ाрдоंрдд्рд░ी рд╡िрдеीрдХा рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рдХा рдХрд╣рдиा рд╣ै рдХि рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоंрдд्рд░ी рд░ाрдордзрдиी рд╕िंрд╣ рдФрд░ рдк्рд░рдзाрди рд╕рдЪिрд╡ рджीрдкрдХ рдХुрдоाрд░ рдиे 12 рд╕िрддрдо्рдмрд░ рд╕े рдЬाрд░ी рд╣реЬрддाрд▓ рдХे рд╕рдордп рдХрд╣ा рдХि рдЗंрдЯрд░рд╡्рдпू рд▓िрдпा рдЬाрдПрдЧा। рдХाрдЧрдЬाрдд рдХो рджेрдХрд░ рдиौрдХрд░ी рд╕्рдеाрдпी рдХрд░ рджी рдЬाрдПрдЧी। рд╡ाрджा рддोреЬрдХрд░ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд▓ी рдЧрдпी। рдЗрд╕рдоें рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдХो рдлेрд▓ рдХрд░ाрд░ рджिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рдЦिрд▓ाрдл рд╣реЬрддाрд▓ рдкрд░ рд╣ैं। рд╕्рдеाрдпी рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдХा рднी рд╣реЬрддाрд▓ рдХो рд╕рдорд░्рдерди рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ै। рд╣рдорд▓ोрдЧों рдХे рд╕рдорд░्рдерди рдоें рд╣реЬрд▓ाрд▓ी рд╕्рде्рд▓ рдкрд░ рдЖрдХрд░ рдмैрдарддी рд╣ैं рдФрд░ рдиाрд░ा рдмुрд▓ंрдж рдХрд░рддी рд╣ैं।

рдЗрд╕ी рддрд░рд╣ рд╕ंрд╡िрджा рдоें рдмрд╣ाрд▓ рдП.рдПрди.рдПрдо.рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдХी рднी рд╣ै। рдХрдИ рдмाрд░ рдиौрдХрд░ी рд╕्рдеाрдпीрдХрд░рдг рдХрд░рдиे рдХी рдоांрдЧ рдХो рд▓ेрдХрд░ рдЖंрджोрд▓рди рдХрд░ рдЪुрдХी рд╣ैं। рдЗрдирдХो рднी рдк्рд░рдзाрди рд╕рдЪिрд╡ рджीрдкрдХ рдХुрдоाрд░ рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рдЖрд╢्рд╡ाрд╕рди рджिрдпा рдЧрдпा рд╣ै рдХि рдЬीрдПрдирдПрдо рдирд░्рд╕ेंрд╕ рдХी рдиौрдХрд░ी рд╕्рдеाрдпीрдХрд░рдг рдХрд░рдиे рдХे рдмाрдж рдП.рдПрди.рдПрдо. рдХो рднी рд╡िрдзिрд╡рдд рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдЕрдкрдиाрдХрд░ рдиौрдХрд░ी рд╕्рдеाрдпी рдХрд░ рджी рдЬाрдПрдЧी।


рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░

рдЧुрд░ुрд╡ाрд░, 10 рдЬुрд▓ाрдИ 2014

рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдЧांрдзीрд╡ाрджी рдиेрддा рдХो рджेрд╢-рд╡िрджेрд╢-рдк्рд░рджेрд╢ рдоें рд╕рдд्рдп рдЕрд╣िंрд╕ा рдХा рдкाрда рдкреЭाрдиे рдХे рд▓िрдП рд╢ांрддि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдирд╣ीं рдоिрд▓ рд╕рдХрддा?



рдкрдЯрдиा। рдХ्рдпा рдХेрди्рдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рднी рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдЧांрдзीрд╡ाрджी рдиेрддा рдкी.рд╡्рд╣ी.рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдХो рд╢ांрддि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рд╕े рд╡िрднूрд╖िрдд рдХрд░рдиे рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै। рдЕрдЧрд░ ‘рд╣ां’ рддो рдХेрди्рдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдХे рдиिрд░्рдгрдп рдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рдХिрдпा рдЬाрдиा рдЪाрд╣िрдП। рдЖрдк рд▓ोрдЧों рдиे рд╕рд╣ी рд╡्рдпрдХ्рддि рдХा рдЪрдпрди рдХिрдпा рд╣ै। рдЬो рд╕рджैрд╡ рджेрд╢-рд╡िрджेрд╢-рдк्рд░рджेрд╢ рдоें рдн्рд░рдордг рдХрд░рдХे рд╕рдд्рдп рдЕрд╣िंрд╕ा рдХा рдкाрда рдкреЭाрдпा рд╣ै। рдЕрднी рдЬрд╢्рди рдЖрдЬाрджी рдХा рд╕рдордп рднी рдЖрдиे рд╡ाрд▓ा рд╣ै।

рдЦैрд░, рдЕрдгुрд╡्рд░рдд рдЕрдиुрд╢ाрд╕्рддा рдЖрдЪाрд░्рдп рд╢्рд░ी рдорд╣ाрд╢्рд░рдордг рдЬी рдиे рд╡рд░्рд╖ 2013 рдХे рд▓िрдП рдЕрдиुрд╡्рд░рдд рдЕрд╣िंрд╕ा рдЕंрддрд░рд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╢ांрддि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХे рд▓िрдП рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдФрд░ рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдЧांрдзीрд╡ाрджी рд╡िрдЪाрд░рдХ рдПрд╡ं рдЕрд╣िंрд╕ाрдд्рдордХ рд╕ंрдШрд░्рд╖рдХрд░्рддा рдкी.рд╡्рд╣ी.рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдЬी рдХो рд╕рдо्рдоाрдиिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдЪрдпрди рдХिрдпा рд╣ै।
рдм्рддाрддे рдЪрд▓े рдХि рдЕрд╣िंрд╕ा рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдЕрдкрдиी рд▓ेрдЦрдиी, рднाрд╖рдгों рдПрд╡ं рдЕрд╣िंрд╕рдХ рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рдж्рд╡ाрд░ा рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рд╕ौрд╖्рдардо рдПрд╡ं рдЕрд╣िंрд╕рдХ рд╕рдоाрдЬ рдХे рдиिрд░्рдоाрдг рдоें рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рдпोрдЧрджाрди рджेрдиे рд╡ाрд▓े рдХिрд╕ी рдПрдХ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो  рдЕрдиुрд╡िрднा рдк्рд░рддिрд╡рд░्рд╖ рдпрд╣ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдк्рд░рджाрди рдХрд░рддी рд╣ै। рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдоें рдПрдХ рд▓ाрдЦ рдХी рд░ाрд╢ि , рдк्рд░рд╢рд╕्рддि рдкрдд्рд░ рддрдеा рд╕्рдоृрддि рдЪिрди्рд╣ рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рд╡рд░्рд╖ 2009 рддрдХ рдЗрд╕ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХो рдХेрд╡рд▓ рддीрди рд╡्рдпрдХ्рддिрдпों рдХो рд╣ी рдирд╡ाрдЬा рдЧрдпा рд╣ै। рд╡рд░्рд╖ 2010 рд╕े рдпрд╣ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдк्рд░рддिрд╡рд░्рд╖ рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рд╡рд░्рд╖ 2013 рдХा  рдЕрдгुрд╡्рд░рдд рдЕрд╣िंрд╕ा рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╢ांрддि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдкी.рд╡्рд╣ी.рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдХो рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।

рдЖрдЦिрд░ рдХ्рдпों рдЪрдпрди рдХिрдпा рдЧрдпा рдкी.рд╡्рд╣ी. рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдХोः рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдкी.рд╡्рд╣ी.рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдЬी рд╣ैं। рдХुрдЫेрдХ рд▓ोрдЧों рдоें рдПрдХ рд╣ै рдЬिрдирдХी рдк्рд░ेрд░рдгा рд╕े рдЪрдо्рдмрд▓ рдШाрдЯी рдХे 500 рдбाрдХूрдУं рдиे рд╢рд╕्рдд्рд░ों рд╕рд╣िрдд рд╕рдорд░्рдкрдг рдХिрдпा। рд╕рди् 1999-2000 рд╕े рд╡े рд╡िрднिрди्рди рд░ाрдЬ्рдпों рдоें рд▓рдо्рдмे рдХूрдЪ рдЖрдпोрдЬिрдд рдХрд░рддे рд░рд╣े рд╣ैं। рд╕рди् 2007 рдоें 25 рд╣рдЬाрд░ рдФрд░ рд╕рди् 2012 рдоें рдЙрдирдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рднूрдоि рдПрд╡ं рдЖрдЬीрд╡िрдХा рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдкрд░ рдиिрдпंрдд्рд░рдг рдХी рдоांрдЧ рдХो рд▓ेрдХрд░ рдПрдХ рд▓ाрдЦ рд▓ोрдЧों рдиे рджिрд▓्рд▓ी рдХी рдУрд░ рдХूрдЪ рдХिрдпा। рджेрд╢-рдк्рд░рджेрд╢ рдХे рд╕ुрджूрд░ рдЧांрд╡ों рдХे рд▓ोрдЧों рдХे рдмीрдЪ рдоें рдкрд╣рдЪाрди рдХाрдпрдо рдХрд░рдиे рдоें рд╕рдлрд▓ рд╣ो рдЪुрдХे рд╣ैं। рдпे рдХिрд╕ी рдХी рдкрд╣рдЪाрди рдХрд░рд╡ाрдиे рдХे рдоोрд╣рддाрдЬ рдирд╣ीं рд╣ै। рдЬрд▓,рдЬंрдЧрд▓,рдЬрдоीрди рдХी рдЬंрдЧ рд▓реЬрдиे рд╡ाрд▓े рдХे рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рдЪрд▓िрдд рд╣ैं। рднूрдоिрд╣ीрди рдПрд╡ं рдЧрд░ीрдмों рдХे рдорд╕ीрд╣ा рдХे рд░ूрдк рдоें рднी рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдЬी рдкрд╣рдЪाрдиे рдЬाрддे рд╣ैं। рдЖрдЬ рдХрдИ рджेрд╢ों рдоें рднी рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдЬी рдЙрд░्рдл рд░ाрдЬा рдЬी рдХे рдк्рд░рд╢ंрд╕рдХ рдлैрд▓े рд╣ुрдП рд╣ैं।

13 рдЬुрд▓ाрдИ рдХो рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рд╡िрддрд░рдг рд╕рдоाрд░ोрд╣ः рд╡рд░्рд╖ 2013 рдХा  рдЕрдгुрд╡्рд░рдд рдЕрд╣िंрд╕ा рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╢ांрддि рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХा рд╡िрддрд░рдг 13 рдЬुрд▓ाрдИ 2014 рдХो 3 рдмрдЬे рд╕े рдЕрдз्рдпाрдд्рдо рд╕ाрдзрдиा рдХेрди्рдж्рд░, рдирдпी рджिрд▓्рд▓ी рдоें рд╣ोрдЧा। рдЗрд╕ рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рдЕрддिрдеि рдЧांрдзी рд╢ांрддि рдк्рд░рддिрд╖्рдаाрди рдХी рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рд░ाрдзा рднрдЯ्рдЯ рд╣ैं। рдЗрд╕рдоें рднाрдЧ рд▓ेрдиे рдХे рд▓िрдП рдЧ्рд╡ाрд▓िрдпрд░ рд╕े рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рдХाрд░्рдпрдХाрд░ी  рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рд░рдирд╕िंрд╣ рдкрд░рдоाрд░, рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕рдорди्рд╡рдпрдХ рдк्рд░рджीрдк рдк्рд░िрдпрджрд░्рд╢ी, рдмिрд╣ाрд░ рд╕े рдк्рд░рд╕्рдеाрди рдХрд░ рдЪुрдХे рд╣ैं। рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдЪाрд▓рди рд╕рдоिрддि рдХे рд╕рджрд╕्рдп рдЕрдиीрд╕ рдХे, , рдиिрд░्рднрдп рд╕िंрд╣ рдЖрджि рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рд░рд╣ेंрдЧे।

рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░



рд░рд╡िрд╡ाрд░, 22 рдЬूрди 2014

рдЬрдм рд╡िрджेрд╢ рдЬाрдХрд░ 2020 рдХे рдмाрд░े рдоें рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓,рдкुрд╖्рдкा рдФрд░ рдЕрдиीрд╕ рдиे рдЧрд╣рди рдоंрдерди рдХिрдП


P. V. Rajgopal, Aneesh and Pushpa 
рдкрдЯрдиा। рдЖрдЬрдХрд▓ рдпूрд░ोрдкीрдп рдн्рд░рдордг рдоें рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдкी.рд╡्рд╣ी.рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓, рдПрдХрддा рдорд╣िрд▓ा рдоंрдЪ рдХी рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдкुрд╖्рдкा рд╕िंрд╣ рдФрд░ рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдЪाрд▓рди рд╕рдоिрддि рдХे рд╕рджрд╕्рдп рдЕрдиीрд╕ рд╣ैं। рдЗрдирдХे рд╕ाрде рдл्рд░ांрд╕ рдХे рдЬुрд▓िрдпрд╕ рдЙрд░्рдл рдоाрдоा рдЬी рднी рд╣ैं। рдоेрд╣рдоाрди рдФрд░ рдоेрдЬрдмाрди рдоिрд▓рдХрд░ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ рдЬрдиांрджोрд▓рди рдХो рд╕рдлрд▓ рдмрдиाрдиे рдХी рдХрд╡ाрдпрдж рдоें рдЬुрдЯ рд╣ुрдП рд╣ैं। рд╣ाрд▓ांрдХि 6 рд╕ाрд▓ рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ рд╣ोрдиे рдХो рдмाрдХी рд╣ै। рдлिрд░ рднी рддैрдпाрд░ी рдХрд░рдиा рдЬрд░ूрд░ी рд╣ै। рд╕ाрд▓ 2020 рдоें 10 рдоिрд▓िрдпрди рд▓ोрдЧों рдХो рд╕реЬрдХ рдкрд░ рдЙрддाрд░рдиे рдХा рдк्рд░рдпाрд╕ рд╣ै।
рд╕рд░्рд╡рд╡िрджिрдд рд╣ै рдХि рдЬрди рд╕ंрдЧрдарди  рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдФрд░ рдЬाрдиे-рдоाрдиे рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдЧांрдзीрд╡ाрджी рдиेрддा рдкी.рд╡्рд╣ी.рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдЬी рдиे рд╡рд░्рддрдоाрди рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдоाрд╣ौрд▓ рдХो рджेрдЦрддे рд╣ुрдП рдЧांрд╡рдШрд░ рдХी рдУрд░ рдЪрд▓рдиे рдХा рдЖрд╣्рд╡ाрди рдХिрдпा рд╣ै। рд╕рд░рдХाрд░ рдорд╣ाрдирдЧрд░ों рдФрд░ рд╢рд╣рд░ों рдХे рдХрдеिрдд рд╡िрдХाрд╕ рдХो рд╣ी рд╡िрдХाрд╕ рдоाрдирддी рд╣ैं। рдЬो рдЧांрд╡рдШрд░ рдоें рдард╣рд░ рдЧрдП рд╣ैं рдЙрдирдХी рд╣ाрд▓рдд рд╕ोрдЪрдиीрдп рдФрд░ рджрд░्рджрдиीрдп рд╣ै। рдЖрдЬाрджी рдХे 66 рд╕ाрд▓ рдХे рдмाрдж рднी рджрд░рдХिрдиाрд░ рд░рд╣рдХрд░ рд╣ी рдкреЬे рд╣ुрдП рд╣ैं। рд╣ाрд▓ांрдХि рд╕рд░рдХाрд░ी рдпोрдЬрдиाрдПं рдмрдиी рд╣ै। рдордЧрд░ рдкрд╣ुंрдЪ рдХे рдмाрд╣рд░ рд╣ै। рдЖрдЬ рдЬрд░ूрд░рдд рд╣ै рдХि рд▓ोрдЧ рдЧांрд╡рдШрд░ рдоें рдЬाрдХрд░ рдЧ्рд░ाрдоीрдг рд▓ोрдЧों рдХो рд╕ंрдЧрдаिрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдЙрдирдХो рдпोрдЬрдиाрдУं рдХे рдмाрд░े рдоें рдЬाрдирдХाрд░ी рджें рдФрд░ рдпोрдЬрдиाрдУं рд╕े рд▓ाрднाрди्рд╡िрдд рд▓ेрдиे рдХे рд▓िрдП рдЖрд╡ाрдЬ рдмुрд▓ंрдж рдХрд░рд╡ाрдПं। рдпोрдЬрдиाрдУं рдкрд░ рдЧ्рд░ाрдоीрдгों рдХा рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ै। рдЙрд╕рдХे рд▓िрдП рдЖрд╡ाрдЬ рдЙрдаाрдиे рдХी рдЬрд░ूрд░рдд рд╣ै।
рдЧांрдзीрд╡ाрджी рдиेрддा рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ рдЬी рдХे рдЖрд╣्рд╡ाрди рдкрд░ рд▓ोрдЧрдЪрд▓ो рдЧांрд╡ рдХी рдУрд░рдХрджрдо рдмреЭाрдиा рд╢ुрд░ू рдХрд░ рджिрдП рд╣ै। рд╣ाрд▓ांрдХि рд▓ोрдЧ рдЧांрд╡ рдЬाрддे рд╣ी рдеे। рдордЧрд░ рд╡िрд╢ेрд╖ рд╕ोрдЪ рд▓ेрдХрд░ рдЪрд▓ рдкреЬ рд░рд╣े рд╣ैं। рдЧांрд╡ рдХी рд╣ो рдЬрдоीрди, рдЧांрд╡ рдХा рднी рд╣ो рд▓рдЧाрди, рдЧांрд╡ рдХो рд╕рд╢рдХ्рдд рдмрдиाрдиा, рдЧांрд╡ рд╕े рдкрд▓ाрдпрди рдмंрдж рдХрд░ рджेрдиा, рдЧांрд╡ рдоें рд░ोрдЬрдЧाрд░ рдХा рд╕ृрдЬрди рдХрд░рдиा, рдЧांрд╡ рдХे рд▓ोрдЧ рдЦुрдж्рджाрд░ рдмрди рд╕рдХे, рдЧांрд╡ рдХे рд▓ोрдЧों рдХो рдЫोрдЯे-рдмреЬे рд░ोрдЬрдЧाрд░ рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдХрд░ाрдиा рдЖрджि рдХो рд▓ेрдХрд░ рд╡्рдпाрдкрдХ рддैрдпाрд░ी рдХी рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै।рдЗрд╕рдХो рд▓ेрдХрд░ рджेрд╢-рдк्рд░рджेрд╢-рд╡िрджेрд╢ рдоें рдмैрдардХों рдХी рджौрд░ рд╢ुрд░ू рд╣ै। рдЗрд╕ рд╕рдордп рд╕्рд╡ीрдЯ्рдЬрд░рд▓ैंрдб рдоें рдмैрдардХ рдХी рдЬा рд░рд╣ी рд╣ैं। рд╡рд╣ां рдХे рд▓ोрдЧों рд╕े рдЬрдирд╕рд░्рдо्рдкрдХ рдХрд░рдХे 2020 рдХो рд╕рдлрд▓ рдмрдиाрдиे рдоें рдпोрдЧрджाрди рдХрд░рдиे рдХा рдЖрдЧ्рд░рд╣ рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै। рдк्рд░ाрдк्рдд рдЬाрдирдХाрд░ी рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдмैрдардХे рд╕рдХाрд░ाрдд्рдордХ рдвंрдЧ рд╕े рд╣ो рд░рд╣ी рд╣ै। рд╡ंрдЪिрдд рд╕рдоुрджाрдп рдХी рдЬंрдЧ рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ोрдиे рдХा рдЖрд╢्рд╡ाрд╕рди рджे рд░рд╣े рд╣ैं।
рдЬ्рдЮाрддрдд्рд╡ рд╣ै рдХि рджेрд╢ рдоें рднूрдоि рдЕрдзिрдХाрд░ рдХो рд▓ेрдХрд░ рдЬрдиांрджोрд▓рди рд╣ुрдЖ рд╣ै। рд╕ाрд▓ 2007 рдоें 25 рд╣рдЬाрд░ рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рдФрд░ рд╕ाрд▓ 2012 рдоें 75 рд╣рдЬाрд░ рд▓ोрдЧ рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ рдкрджрдпाрдд्рд░ा рдХिрдП। рдкांрд╡-рдкांрд╡ рдЪрд▓े। рдПрдХ рдкрд╣рд░ рднोрдЬрди рдХिрдП। рд╕реЬрдХ рдкрд░ рд╕ो рдЧрдП। рд╕реЬрдХ рд╣ी рдЖрд╢्рд░рдп рдмрди рдЧрдпा। рдЗрд╕ рдмीрдЪ рдПрдХрддा рдкрд░िрд╖рдж рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕рдорди्рд╡рдпрдХ рдк्рд░рджीрдк рдк्рд░िрдпрджрд░्рд╢ी рдиे рдпूрд░ोрдкीрдп рдн्рд░рдордг рдкрд░ рдиिрдХрд▓े рд╕ाрдеिрдпों рдХो рд╢ुрднрдХाрдордиाрдПं рджी рд╣ै। рдЕрдкрдиे рдордХрд╕рдж рдоें рд╕рдлрд▓ рд╣ोрдХрд░ рд▓ौंрдЯे।
рдЖрд▓ोрдХ рдХुрдоाрд░

india: 18 рдордИ рдФрд░ рд╡िрд╢्рд╡ рдПрдб्рд╕ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рджिрд╡рд╕

  рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рд╡िрд╢्рд╡ рдПрдб्рд╕ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рджिрд╡рд╕ (World AIDS Vaccine Day) рдФрд░ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдЧ्рд░рд╣ाрд▓рдп рджिрд╡рд╕ (International Museum Day) рдЬैрд╕े рдЕрд╡рд╕рд░ рдЗрд╕ рджिрди...